අන්තර්ජාතික ගැටුම්


රාජ්‍යයන් අතර පවත්නා ගැටුම් අන්තර්ජාතික ගැටුම් ලෙස සරලව හඳුනාගත හැකිය. මෙම ගැටුම් ප්‍රධාන කොටස් දෙකක් යටතේ දැක්විය හැකිය. එනම් මතවාදී ගැටුම් හා යුධමය ගැටුම් වශයෙනි. මේ ආකාර දෙක පිළිබඳව සවිස්තරාත්මකව විමසා බලමු.


1. මතවාදී ගැටුම්

දේශපාලනික හා සමාජ, ආර්ථික වශයෙන් පවතින මතවාදී ස්වභාවයන් මුල් කරගෙන ඇති වන ගැටුම් මතවාදී ගැටුම් ලෙස හඳුන්වයි.

උදා:-

  • ධනවාදී හා සමාජවාදී බල කඳවුරුවල පැවති මතවාදීමය ගැටුම්

දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු ලෝකයේ බලවත් රාජ්‍යයන් දෙකක් වන ඇමරිකාව හා රුසියාව මූලික කරගෙන ලෝකය බල කඳවුරු දෙකකට වෙන්විය. ඇමරිකාව ධනවාදී බලකඳවුර නියෝජනය කළ අතර රුසියාව සමාජවාදී බල කඳවුර නියෝජනය කරන ලදී. මෙය සීතල යුද්ධය ලෙස ද හඳුන්වනු ලබයි.

  • බටහිර සහ පෙරදිග සංස්කෘතීන් අතර පවතින මත භේද සහිත ක්‍රියාවලි

  • බටහිර ක්‍රිස්තියානි සහ මැදපෙරදිග ඉස්ලාමීය රටවල් අතර පවතින මතවාදී ගැටුම්

2. යුධමය ගැටුම්

අන්තර්ජාතික වශයෙන් යුධමය ගැටුම් ඇතිවීම කෙරෙහි සම්පත්, ආර්ථීක ප්‍රතිලාභ, බල ව්‍යාප්තිය ආදී හේතූන් බලපායි. ලෝකයේ ඇති වූ අති බිහිසුණු යුද්ධ ලෙස පළමු සහ දෙවන ලෝක සංග්‍රාම හැඳින්විය හැකිය. මෙමඟින් මිනිස් ජීවිත ලක්ෂ ගණනක් අහිමි වූ අතර දේපල හා පාරිසරික හානිය ගණනය කළ නොහැකි තරම්ය. ඉන්පසු ලෝක ප්‍රජාව විසින් නැවත එවැනි ලෝක යුද්ධයක් (තුන්වන ලෝක යුද්ධයක්) ඇති වීම වලක්වා ගැනීම සඳහා එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය බිහි කර ගන්නා ලදී. ලෝක සාමය ආරක්ෂාව තහවුරු කිරීම එමඟින් බලාපොරොත්තු විය.

වර්තමානයේ ලෝක සංග්‍රාම නොමැති නමුත් රාජ්‍යයන් අතර යුද්ධ රැසක්ම දක්නට ලැබේ.

උදා:-

  • ඊශ්‍රාලය හා පලස්තීනය අතර ගාසා තීරය සම්බන්ධයෙන් පවතින යුද්ධය

  • ඉන්දු-පකිස්තාන යුද්ධය

  • ඇෆ්ගනීස්ථානය, ලිබියාව හා සිරියාවට එරෙහිව ඇමරිකාව ප්‍රමුඛ යුරෝපා ප්‍රජාව මැදිහත් වී කරන යුද්ධ

ජාත්‍යන්තර වශයෙන් යුධමය තත්ත්වයන් නිර්මාණය වීම සඳහා විවිධ හේතු බලපායි. ඒ අතර වාර්ගික ගැටලු, දේශපාලන මතවාද හා සමාජ ආර්ථික ගැටලු ප්‍රධාන තැනක් ගනී.

වාර්ගිකත්වය පදනම් කරගෙන ඇති වූ ගැටුමක් ලෙස රුවන්ඩාවේ ටුට්සිවරු සහ හුටුවරු අතර කුලය පදනම් කරගෙන ඇති වූ ගැටුම පෙන්වා දිය හැකිය. එමෙන්ම දකුණු අප්‍රිකාවේ ඇති වූ වර්ණභේද ගැටුම ද පෙන්වා දිය හැකිය.

දේශපාලනය මුල් කරගෙන ඇති වූ ගැටුමක් ලෙස ඊශ්‍රාලය හා පලස්තීනය අතර ඇති වී තිබෙන ගැටුම පෙන්වා දිය හැකිය. ඇමරිකාවේ සහයෝගය මත නිර්මාණය වූ පලස්තීන රාජ්‍යය නිසා එම දේශ සීමා ආශ්‍රිත රටවල් ගණනාවක් විවිධ ගැටලුවලට මුහුණ පා තිබේ. විශේෂයෙන්ම ගාසා තීරයේ ප්‍රශ්නය සඳහා පලස්තීනය හා ඊශ්‍රාලය සටන් වදී.

සමාජ ආර්ථික තත්ත්වය මූලික කරගෙන දරිද්‍රතාවය හේතුවෙන් සෝමාලියාව, ඉතියෝපියාව වැනි රාජ්‍යවල ගැටුම් නිර්මාණය වී තිබේ.

තෙල් සම්පත නමැති ආර්ථික සාධකය මූලික වී මැදපෙරදිග කලාපයේ ගැටුම් නිර්මාණය වී තිබේ.

ආගමික මතවාදයන් හේතු කර ගෙන අයර්ලන්ත යුද්ධය හා කුරුස යුද්ධය නිර්මාණය වී ඇත.

ලෝකය පුරාම විවිධ සාධක පදනම් කරගෙන යුද්ධ නිර්මාණය වී තිබේ. මෙම ගැටුම් නිසා විනාශ වන මිනිස් ජීවිත හා දේපල ප්‍රමාණය අතිමහත්ය. මේ ගැටුම් නිරාකරණය කර ගැනීම සඳහා ලෝකයේ විශේෂ අවධානය යොමු වී තිබේ. විශේෂයෙන් එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය මේ අතර ප්‍රමුඛස්ථානය ගනී. ජාත්‍යන්තර වශයෙන් ලෝක මට්ටමේ පවත්නා ගැටුම් නිරාකරණය කර ගැනීම සඳහා නිසි යාන්ත්‍රණයක් ක්‍රියාවට නැංවීම ලෝක බලවතුන්ගේ මෙන්ම මේ මිහිතලය මත ජීවත් වන මහජනතාවගේ ද කාලෝචිත මාතෘකාවක් විය යුතුය. එය මුලු මහත් ලෝකයේ මිනිස් ජීවිත හා දේපලවලට වටිනාකමක් දීමට සමත් වනු ඇත. 




ලිව්වේ : Disna
අදාල විෂය : පුරවැසි අධ්‍යාපනය
ලියු දිනය : Tue 06 Nov 2018
මෙම ලිපිය කියවා ඇති ගණන : 176

Disna Weerasinghe

සාමාන්‍යපෙළ පුරවැසි අධ්‍යාපනය

අනෙකුත් ලිපි
ඉන්දියානු සංචිත බැංකුව හෙවත් ඉන්දීය මහ බැංකුව
(ECON with විසින් 2018-12-24 දින උසස්පෙළ යටතේ ආර්ථික විද්‍යාව විෂයට අදාලව ලියන ලදි)

විවිධ රට වලදී මහ බැංකුව විවිධ නම් වලින් හදුන්වනු ලැබේ.ශ්රී ලංකාවේ දී එය ශ්රී ලංකා මහ බැංකුව ලෙසද,ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ දී එය සංධිය සංචිත මණ්ඩලය ...


යුරෝපීයන්ගේ පැමිණීමෙන් පසු මේ දක්වා ආසියාවේ වෙළඳාම (Asian trade in the present after Europeans)
(Rev: Handaganawe chandrajothi විසින් 2018-12-14 දින උසස්පෙළ යටතේ ඉතිහාසය විෂයට අදාලව ලියන ලදි)

ඓතිහාසික පසුබිම (Historical background) පුරාණ කාලයේ දී ආසියාවේ ප්රදේශ යුරෝපයේ හා අප්රිකාවේ සමහර කොටස් සමඟ වෙළඳ සබඳතා පවත්වා ඇත. මුල් කාලයේ නාමික ජනතාව සැලකිය යුතු දුරකින් ...


ඉංජිනේරු තාක්ෂණවේදය හැදින්වීම (කෙටි සටහන්)
(medhanga විසින් 2018-12-09 දින උසස්පෙළ යටතේ ඉංජිනේරු තාක්ෂණවේදය විෂයට අදාලව ලියන ලදි)

හැදින්වීම ඈත අතීතයේ සිටම මිනිසා සෑම විටම අලුත් දේ නිෂ්පාදනය කිරීමට උත්සහ කරන අතර නිර්මාණය කර ඇති දෑ නවීකරණය කරනු ලබයි.මෙහිදී සෑම විටම මිනිසාගේ හෝ සමාජයට ...

4 නෙක් කැමතියි

4 පාඩම, මව්පිය දූ දරු යුතුකම් (ඉගැන්වීම් උපකාරක කෙටි සටහන්)
(යසිරු විසින් 2018-12-07 දින 9-වසර යටතේ දහම් පාසල (බෞද්ධ) විෂයට අදාලව ලියන ලදි)

දෙමාපියන්, මුල්ම ආචාර්යවරුන් යන අර්ථයෙන් පුබ්බාචරිය යන නමින්ද, සතර බ්රහ්ම විහරණයෙන් යුක්තවූ බැවින් බ්රහ්ම යන නමින් ද හැඳින්වේ. සටහන:- සතර බ්රහ්ම විහරණ පිළිබඳ වැඩිදුර විස්තරයක් ...


ඉදිකිරීම් කටයුතු වලදී භාවිතා වන ගඩොල් බැමි
(medhanga විසින් 2018-12-04 දින උසස්පෙළ යටතේ ඉංජිනේරු තාක්ෂණවේදය විෂයට අදාලව ලියන ලදි)

ගඩොල් (Brick) ශ්රී ලංකාවේ ඉදිකිරීම් ක්ෂේත්රයේදී බහුලව භාවිතා කෙරෙන ගොඩනැගිලි ද්රව්ය අතුරෙන් ප්රධාන තැනක් ගනී.ගංගා,වැව්,ඔයවල් ආශ්රිත පහත බිම්වල ගඩොල් තැනීම සදහා සුදුසු මැටි පවතී.මේවාට අවශ්ය ...

1 නෙක් කැමතියි

විජය සිට මහසෙන් රජ සමය දක්වා ඉතිහාසය හැදෑරීමේදී මූලාශ්‍ර වල වටිනාකම
(Samishka විසින් 2018-11-24 දින 12-වසර යටතේ ඉතිහාසය විෂයට අදාලව ලියන ලදි)

ලංකා ඉතිහාසය හැදෑරීමේදී මූලාශ්ර වල වටිනාකම ලංකා ඉතිහාසය හැදෑරීමේදී දේශීය හා විදේශීය සාහිත්ය මූලාශ්ර ද පුරා විද්යාත්මක මූලාශ්ර ද ...


සංවර්ධනය වෙමින් පවතින රටවල් මහුණ දෙන ගැටළු (The Problems Facing Third World Countries)
(Rev: Handaganawe chandrajothi විසින් 2018-11-23 දින උසස්පෙළ යටතේ ඉතිහාසය විෂයට අදාලව ලියන ලදි)

ප්රංශ නිරීක්ෂකයකු වූ ඇල්බට් ගෝව් විසින් 1952 අගෝස්තු 14 ලියන ලද ලිපියක "තුන්වන ලෝකය" (Third world) යන වචනය සඳහන් වේ. එය ප්රංශ විප්ලව සමයේදී එමානුවෙල් ...

1 නෙක් කැමතියි

3 පාඩම, අංගුලිමාල මහරහතන් වහන්සේ (ඉගැන්වීම් උපකාරක කෙටි සටහන්)
(යසිරු විසින් 2018-11-20 දින 9-වසර යටතේ දහම් පාසල (බෞද්ධ) විෂයට අදාලව ලියන ලදි)

වැරදි නිවැරදි කරගත් අයට යහපත් පුද්ගලයෙකු විය හැකි බව සනාථ කරන බුදු දහමේ එන උදාහරණයකි අංගුලිමාල මහරහතන් වහන්සේගේ චරිත කතාව. කුඩා කල අහිංසක නම් වූ ...


චෝල නාවික කටයුතු
(Rev: Handaganawe chandrajothi විසින් 2018-11-20 දින උසස්පෙළ යටතේ ඉතිහාසය විෂයට අදාලව ලියන ලදි)

ඉන්දියාව මුල් කරගනිමින් සමුද්රාන්තර අධිරාජ්යක් ගොඩ නැංවූ රාජ වංශයක් ලෙස චෝල රාජවංශය හැඳින්විය හැකිය. ක්රි.ව 1013 සියවස් අතර කාලය තුළදී චෝළ අධිරාජ්යය ව්යාප්තව පැවතුණි. නමුත් ...

1 නෙක් කැමතියි

බදු
(තරුෂි විසින් 2018-11-19 දින 10-වසර යටතේ ගණිතය විෂයට අදාලව ලියන ලදි)

...