කොහොඹා යකුම හෙවත් කොහොඹා යක්‌ කංකාරිය


කොහොඹා යකුම හෙවත් කොහොඹා යක්‌ කංකාරිය


ශ්‍රී ලංකාවේ උඩරට නැටුම් සම්ප්‍රදායට අයත් ශාන්තිකර්මයන් අතර ප්‍රධානතම ශාන්තිකර්මය වූ කොහොබා යක්‌ කංකාරිය මහනුවර, උඩුනුවර, යටිනුවර, සත් කෝරලය, සතර කෝරලය, දුම්බර, හාරිස්‌පත්තුව වැනි උඩරට ප්‍රදේශ ආශ්‍රිත ප්‍රදේශවල පැවැත්වෙන සංස්‌කෘතිකමය වටිනාකමක්‌ සහිත ශාන්තිකර්මයක්‌ ලෙස සැලකිය හැකිය.

ලංකාවේ ඉපැරණි චාරිත්‍ර පූජාවක්‌ වන කොහොඹා යක්‌ කංකාරිය දෙවියන්ට පූජෝපහාර දැක්‌වීමට පවත්වනු ලබන ශාන්තිකර්මයක්‌ ලෙස සැලකේ. කොහොඹා යක්‌ කන්කාරිය, කොහොඹා යකුම, කොහොඹා යක්‌කඩ යන නම් වලින් හඳුන්වන මෙම ශාන්ති කර්මය පඬුවස්‌ දෙව් රජුට වැලඳුණු රෝගයක්‌ සුවපත් කිරීම පිණිස මලේ රටෙන් පැමිණි මලේ රජු ඇතුළු පිරිස විසින් අනුරාධපුරයේ මහමෙව්නා උයනේ මණ්‌ඩපයක්‌ සාදවා මෙම ශාන්තිකර්මය කරවන ලද බව සඳහන් වේ. මෙම යාතුකර්මය සඳහා මධුරාපුරයෙන් බමුණන් කිහිපදෙනකු ද පැමිණ කළ ශාන්තිකර්මයෙන් පසු රජුගේ අසනීපය සුව වූ බව පැවසේ.

උඩරට ජනතාව අතර පවත්නා ඇදහිලි විශ්වාස මෙන්ම මෙම ප්‍රදේශවල පවත්නා නර්ථනාංග බොහොමයක්‌ම මෙම ශාන්තිකර්මය තුළ අන්තර්ගත වේ.

කොහොඹා යක්‌ කංකාරියට මුල් වූ කතා ප්‍රවෘත්තියට අනුව පන්සීක්‌ පිරිස සමග ලක්‌දිවට ගොඩබට විජය ඇතුළු පිරිස ලංකාව පාලනය කළ යක්‌ෂ ගෝත්‍රිකයන් පලවාහැර බලය ලබාගැනීමට කටයුතු කළේය. බලය ලබාගැනීමට කළ සටනේදී යක්‍ෂ ගෝත්‍රික කාන්තාවක්‌ වූ කුවේණියගේ සහාය විජයට හිමි වීම නිසා ලක්‌දිව පාලනය විජය රජුට හිමි විය.

බලය ලබාගැනීමෙන් පසු විජය රජු කුවේණිය සරණපාවා ගත් අතර කුවේනියට දාව ජීවහත්ත, දිසාල නම් දරුවන් දෙදෙනකු උපන් බව පුරාවෘතයන් හි සඳහන් වේ.

පසුකාලීනව විජය රජු කුවේනිය පලවාහැර මදුරා පුරයෙන් ගෙන්වාගත් කුමාරියක්‌ සරණපාවා ගත් අතර මෙයින් කෝපයට පත් කුවේනිය දිවි වේශයක්‌ මවාගෙන විජය රජු මැරීමට කටයුතු කළේය.

විජය රජු ලංකාද්වීපයේ බුදු සසුන ආරක්‍ෂා කිරීමට පවරනු ලැබූවකු හෙයින් විජය රජුගේ ආරක්‍ෂාව සඳහා ශක්‍ර, බ්‍රහ්ම, මහේෂ්වර, කිහිරැලි උපුල්වන්, සමන්, බොක්‌සැල් යන දෙවිවරුන්ගේ බැල්ම ආරක්‍ෂාව විජය රජු කෙරේ යොමුව තිබූ බැවින් කුවේනියගේ අපේක්‍ෂාවන් ඉටුනොවීය.

තමා නෙරපා හැරීමේ පලිය වශයෙන් කුවේනිය විජය රජුට ශාප කළේය. අධිෂ්ඨාන හතරකින් එම ශාපය කළ බව සඳහන් වේ. පතිවෘතතා බලයත් දැහැමි බලයත්, අධිෂ්ඨාන බලයත්, මන්ත්‍ර බලයත් එක්‌කොට මෙම ශාපය කර ඇත.

කුවේනිය විසින් විජය රජුට කළ ශාපය විජය රජුගෙන් පසු රජ වූ පඬුවස්‌ දෙව් රජුට වැදී රෝගාතුර වූ බව පැවසේ. රජු සිහිනෙන් දිවි වෙසක්‌ දැක වියපත් වී රෝගාතුර වීම හේතුවෙන් ශාන්තිකර්ම රාශියක්‌ පවත්වා ඇත.

පඬුවස්‌ දෙව් රජුට වැදුනාවූ දිවි දොස්‌ නිසා හටගත් රෝගයට කළ එක්‌ ශාන්තිකර්මයක්‌ ලෙස කොහොඹා යක්‌ කංකාරිය හැඳින් වේ. කොහොඹා යක්‌ කංකාරියේ දිවි දොaෂය යනුවෙන් හඳුන්වනුයේ රජුට වැළඳුනා වූ මෙම දිවි දොaෂයයි.

ශ්‍රී ලංකාවේ ඉපැරණි සෙත් ශාන්ති ක්‍රමයක්‌ වන මෙහිදී යක්‌ වෙස්‌ මවා පෑමක්‌ නොවන අතර යන්ත්‍ර මන්ත්‍ර ජපකිරීමක්‌ ද නොකෙරේ. උඩරට නර්තන සම්ප්‍රදායට අයත් වස්‌ත්‍රාභරණයෙන් සැරසෙන යක්‌ දෙස්‌සන් එම සම්ප්‍රදායට අයත් ශීර්ෂ පළඳනාව පළ¹ නැටුම් ඉදිරිපත් කෙරේ.

මෙම ශාන්තිකර්මය කිරීමට ප්‍රථම සුදුසු බිමක්‌ තෝරාගෙන සුබ මොහොතින් කප් සිටුවීමක්‌ කෙරේ.

කංකාරිය පැවැත්වීමට නියමිත දිනට පෙර දිනයේ කංකාරි මඩුව සාදයි.

කංකාරියේ යක්‌කම් පහක්‌ රඟදක්‌වනු ලබති. ඌරා යක්‌කම, නාග යක්‌කම, වැදි යක්‌කම, දර්ශන යක්‌කම සහ සීතා යක්‌කම යනුවෙන් හැඳින් වෙයි.

කොහොඹ යක්‌ කංකාරියේ පූජා රටාව අනුව

අගහස්‌ වෙන් කිරීම

ගොවිතැනෙන් ලැබෙන ප්‍රථම අස්‌වැන්න (අග්‍ර ශස්‍ය) කොටස දෙවියන් වෙනුවෙන් වෙන් කෙරේ. මෙම නිවසේ උස්‌ තැනක තබයි. දෙවියන් සඳහා වෙන් කිරීම අක්‌යාල වෙන් කිරීම යනුවෙන් උඩරට ප්‍රදේශවල හැඳින්වේ.


මඩුව සෑදීම

රංග භූමියට අයත් මඩුව සාදනු ලබන්නේ නියමිත නැකතට අනුවයි. මඩුව සාදා කෙසෙල් පතුරු ගොක්‌ කොළ, වැනි ස්‌වභාවික ශාඛවලින් අලංකාර කරයි. රන්තැඹිලි පොල්, නවසි, කුන්දිරා, තල් ගෙඩි යන ගෙඩි වලින් මඩුව අලංකාර කරයි. කෙසෙල් කැන් පිටින් ගස්‌ කපා ගෙන විත් මඩුව වටේ තබයි.

මඩුව පේ කිරීම

දෙවියන් සඳහා මඩුව කැප කිරීම මඩුව පේ කිරීම නමින් හඳුන්වයි.

තොට පේ කිරීම

මුරුතැන් හෙවත් දේව දානයට අවශ්‍ය ජලය ලබා ගන්නා පැන් තොට දෙවියන් උදෙසා වෙන් කිරීම මෙයින් අදහස්‌ කෙරේ.

අතොරකරුවන් පේ කිරීම

අතෝරකරුවන් හෙවත් කොට්‌ටෝරුවන් වෙනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ යක්‌ දෙස්‌සන්ගේ සහායට ගන්නා පුද්ගලයන්ය. මේ අය ද චාරිත්‍රානුකූලව පේ කරනු ලබයි.



මඟුල් බෙර වාදන කරද්දී දෙවියන් සඳහා වෙන් කරනු ලැබූ අක්‌සාල දෙවියන්ගේ දානය සඳහා සූදානම් කෙරේ.

මුරුතැන් පිසීම, නානුමුර මංගල්‍යය (වැඩමවන ලද ආයුධ හා ආභරණ පේ කරන ලද තොට ළඟට ගොස්‌ දෙහි මිශ්‍ර ජලයෙන් සේදීම නානු මුරය නමින් හැඳින්වේ.) පුදා වැඩීම යාතිකාව, පේ බත් සෑදීම, අයිලේ යෑදීම කොල්මුර කවි කීම, කඩවර ගොටුව දීම දෙවියන්ගේ දානය, වැදියකුන් නැටීම යක්‌ ඇනුම, හත් පදය පල වැල දානය වනේ යක්‌කම, වංගෙඩි සමයම, වැදියක්‌ පොල, අයිලේ කට කැපීම යක්‌ දෙස්‌සන් පේ වීම, හඟල යෑදීම, ආභරණ වැඩමවීම පුදා වැඩීම, මහ යාතිකාව, දුනු මාලප්පුව කෝල් පාඩුව, ආවැන්දුම, වැදි යක්‌කම, මඩු පුරේ යාතිකා කිරීම, මල බැඳීම කප ගැලවීම නයා යක්‌කම, දර්ශන යක්‌කම, විඡේරාජ කතාව ඌරා යක්‌කම, සිතා යක්‌කම, ගබඩා කොල්ලය ගෙට ගිනිතැබීම, කොහොඹා හෑල්ල මුව විඳීම මාරාව යන අංගයන්ගෙන් පසුව මඟුල් බෙර වාදනය කර ආතුරයාට සෙත්පතා ශාන්තිකර්මය නිමා කරයි.

 




5561 5

ලිපිය කියවා ඇති ගණන
5561

ලිපිය බෙදාගන්න


විෂයට අදාල වෙනත් ලිපි


12-වසර - නර්තනය_සිංහල
තාලය යනු ........ භරත මුනිවරයා‍ගේ නාට්‍ය ශාස්ත්‍රය නම් ග්‍රන්ථ‍යේ තාලය තාල අධ්‍යාය යනු‍වෙන් සඳහන් ‍වේ. එ‍හෙත් එහි ඊට නිර්වචන සපයා නැත.එය සංස්තෘත භාෂා‍වෙන් තාලය යන්නට ‍යෙ‍දෙන පදයයි. ක්‍රි.ව. 6 වන සිය ව‍සේ දී අමර...
12-වසර - නර්තනය_සිංහල
වලියක් මංගල්‍යය මහනුවර දලදා මාලිගාවේ අවසාන රන්දොලි පෙරහැර නිම කිරීමෙන් පසු පසුදින දවල් පෙරහැර ගෙවදුනු ලැබේ. එසෙුම දවල් පෙරහැර සවස් වරුවේ ගෙවදිමත් සමග මාලිගාව අසල ඇති මහා විශ්ණු දේවාලයේ හතර වන මහලේ සත් දිනක් එකට පවත්වා මෙය අරඹනු ලැබේ. නුතන ලංකාවේ අද දක්වාත් දින 07 ක...
12-වසර - නර්තනය_සිංහල
  කලා ක්ෂේත්‍රය දකුණු ඉන්දියාවේ අඩයාර්හි පිහිටි නර්තන අධ්‍යාපන ආයතනයකි. මෙම ආයතනයෙහි ප්‍රදාන විෂය ක්ෂේත්‍රය ලෙස ඇත්තේ භරත නර්තනයයි. භරත නර්තනයට අමතර වශයෙන් නර්තනය හා බැදි අනෙකුත් විෂය ක්ෂේත්‍රයන් ද ඉගෙනුමට අවශ්‍ය කරනු ලබන පහසුකම් අද්‍ය...
12-වසර - නර්තනය_සිංහල
  රස නිශ්පත්තිය යනු මාතෘකාව යටතේ කරුණු සාකච්ඡා කිරීමේදී පුද්ගල බද්ධව සිදුවන ක්‍රියාවලියක් ලෙසින් මිනිස් චිත්ත සන්තානයෙන් ඇතිවන හැගීම් එකිනෙකාට වෙනස් වන බැවින් යම් අත්දැකීමක් යම් කලා නිර්මාණයක් ආදිය හිදී එකිනෙකා ක්‍රියා කරන සහ සිත් වලට දැනෙන ආකාරයේ යම් කිසි...
12-වසර - නර්තනය_සිංහල
   කුවේණි අස්න කොහොබා කංකාරි ශාන්තිකර්මයේ ඇති ගයනය සහිත නර්තන අංගයක් වන මෙය විවිධ තාල ඇසුරින් නිර්මාණය වූ ශාස්ත්‍රීය නර්තන අංගයක් ලෙස පෙන්වාදිය හැකි ය. ගායනය සහිත ප්‍රථම නැටුම් අංගය වන අස්නේ නැටුමේ විවිද ගායන ෙශෙලීන් ඇතුලත් වී ඇත. පද්‍ය රචනයෙන් ක...
12-වසර - නර්තනය_සිංහල
  සන්නියකුම හෙවත් දහ අට සන්නිය වූ කලී පහතරට නර්තන සම්ප්‍රදායේ යකුන් වෙනුවෙන් පවත්වන්නා වූ ශාන්තිකර්මයක් ලෙස පෙන්වාදිය හැකිය . මෙහි වූ යක්ෂ චරිත ලෙස කළු යකා , රීරී යකා , අබිමාන යකා , මරු සන්නි යකා , සූනියම් යක්ෂනී සහ කෝල සන්නි යක්ෂයා හදුන්වා දීමට පුළුවන . මේ එක...
12-වසර - නර්තනය_සිංහල
  නූතනයේ රංග භූමි අලංකරණය කර ගැනීම සදහා විවිධ ශිල්ප ක්‍රම භාවිත කරන බව අද්‍යතන නව නිර්මාණය දෙස විමර්ශනාත්මක ව බැලීමෙන් අපට හදුනා ගත හැකි ය. අතීතයේ දී මෙන් නොව කාර්ය බහුල සමාජයක් තුළ වැඩි වෙලාවක් එක ස්ථානයක පුද්ගලයින් රදවා තබා ගැනීම අසීරු කරුණකි. එවන් වූ වට...
12-වසර - නර්තනය_සිංහල
කෝලම් ගැමි නාටකය උඩරට සම්ප්‍රදායට අයත් ප්‍රධාන ගැමි නාටකයමෙන් ම පහතරට පළාතට ආවේණික වූ ගැමි නාටකය වන්නේ “කෝලම්” නාටකය යි. කෝලම් නාටකයේ මූලික පරමාර්ථය වී ඇත්තේ හාස්‍ය උප්පාදනය හා සමාජයේ දුර්වල තැන් සියුම් ලෙස උපහාසයට ලක් කරමින් සමාජය සංශෝධනය කිරීම...
12-වසර - නර්තනය_සිංහල
කොහොඹා යකුම හෙවත් කොහොඹා යක්‌ කංකාරිය ශ්‍රී ලංකාවේ උඩරට නැටුම් සම්ප්‍රදායට අයත් ශාන්තිකර්මයන් අතර ප්‍රධානතම ශාන්තිකර්මය වූ කොහොබා යක්‌ කංකාරිය මහනුවර, උඩුනුවර, යටිනුවර, සත් කෝරලය, සතර කෝරලය, දුම්බර, හාරිස්‌පත්තුව වැනි ...
12-වසර - නර්තනය_සිංහල
  සොකරි නාටකය වනාහි උඩරට නර්තන සම්ප්‍රදාය හා බැදුණු ගැමි නාටක විශේෂයක් ලෙස හදුන්වාදිය හැකි ය. මාතලේ, හගුරන්කෙත, වන්නිය, බදුල්ල, ආදී ප්‍රදේශ පුරා ව්‍යාප්ත ව පවතින්නා වූ මෙකී ජන නාටකයෙහි ප්‍රදාන චරිත දෙකක් ලෙස “සොකරි” හා “ගුරුහාමි&r...
12-වසර - නර්තනය_සිංහල
  ඊසාන දිග ඉන්දියාවේ මනිපූර්හි අගනුවර වන ඉම්පාල් නගරය කේන්ද්‍රස්ථානය කොට ගෙන මනිපුරි නැටුම් සම්ප්‍රදාය බිහිවිය. ජන ජීවිතය හා බැදුණු විවිධ ජන කතා, දේව කතා හා රාධා ක්‍රෂ්ණා ඇසුරෙහි ගොඩනැගුණු කතා අන්තර්ගත ව බිහි වූ මෙම සම්ප්‍රදාය ඉතා මටසිලුටු, නම්&zwj...
12-වසර - නර්තනය_සිංහල
භරත නාට්‍යයේ දේව දාසී සංකල්පය භරත නාට්‍ය සම්ප්‍රදාය ප්‍රබල ලෙස හින්දු ආගමික සම්බන්දතාවක් මත ප්‍රබවය ලැබූ නර්තන අංගයක් බව දැක්වීමට මනා පිටුවහලක් වන්නේ දේවදාසී සංකල්පයයි. දේවාල වල දෙවියන් වෙනුවෙන් ඇප කැප වී සිටි කාන්තාවන් “දේවදාසීන්” ලෙස ඉ...
12-වසර - නර්තනය_සිංහල
ගැමි නැටුමෙන් හෙළිවන ආගමික පසුබිම ගැමි නැටුම වනාහි ගැමියන් විසින් ඔවුන්ගේ ජිවන වෘර්තීන්, සමාජ අවශ්‍යතා, සිරිත් විරිත්, ඇදහිලි - විශ්වාස හා ආගමික පසුබිම ඕනෑ එපාකම් යනා දී සියල්ල එකතුකර ගනිමින් නිර්මාණය කරගත්තා වූ කලා අංගයක් ලෙස පෙන්වාදිය හැකි ය. ප්‍රාථමික ගැමි ස...
kelum priyadarshana

12-වසර නර්තනය (සිංහල)

අනෙකුත් ලිපි
12-වසර - නාට්‍ය හා රංග කලාව
නාට්ය කලාවේ සීමා නාට්ය කලාව වෙනත් කලා මාධ්යන් හා සැසදීමේදී ඊට අවේනික සීමා රැසක් හදුනා ගත හැකිය. නාට්ය හා කතා කලාව කතා කලාව යන්නෙන් 'නවකතාව','කෙට් ...

12-වසර - රසායන විද්‍යාව
සිදුවන ක්රියාවට අනුව එන්තැල්පි විපර්යාස වර්ග කිරීම 01.සම්මත උත්පාදන එන්තැල්පිය සම්මත අවස්ථාවේ ඇති සංයෝග මවුල එකක් සම්මත අවස්ථාවේ ඇති එහි සංඝටක මූලද්රව්ය වලින් උත්පාදනය කිරීමේදී සිදුවන සිදු ...

13-වසර - ආර්ථික විද්‍යාව
ආර්ථික විද්යාව පිළිබද සාමාන්ය දැනීම් ප්රශ්න මාලාවක් මෙම ලිපිය මගින් ඔබට සැපයේ.මෙය ඔබගේ ආර්ථික විද්යා දැනුම වැඩි කර ගැනීමටත්,කාලීන සාමාන්ය දැනුමවැඩි කර ගැනීමටත් ඉවහල් වන ...

13-වසර - ආර්ථික විද්‍යාව
ආර්ථික විද්යාව පිළිබද සාමාන්ය දැනීම් ප්රශ්න මාලාවක් මෙම ලිපිය මගින් ඔබට සැපයේ.මෙය ඔබගේ ආර්ථික විද්යා දැනුම වැඩි කර ගැනීමටත්,කාලීන සාමාන්ය දැනුමවැඩි කර ගැනීමටත් ඉවහල් වන ...

12-වසර - නාට්‍ය හා රංග කලාව
රංග රිද්මය (Rythem of Acting ) නාට්ය ප්රෙක්ෂක මනසේ"යථාර්ථයේ මායාව"ගොඩනැගීම බහුතරයක් රංගනයන් මගින් සිදු වෙි. රංග රිද්මය ඊට මනා පිටුබලයක් වෙි.රංග රිද්මය අමතන්නේ ප්රේක්ෂක වින්දනයට හා ...

12-වසර - නාට්‍ය හා රංග කලාව
නාට්ය හා රංග කලාවෙි මුලික සංකල්ප ෴ සමාරෝපය (Impersonation ) ක්ෂණික නිරූපණය(Quick portray) අවස්ථා නිරූපණය(Situation portray ) භූමිකා නිරූපණය(Caractor portray) සමාරෝපය (Impersonation ) පවතින සැබෑ යථා ස්වරූපයෙන් බැහැරව වෙනත් අයෙකුගේ ව්ලිසය ...

12-වසර - නාට්‍ය හා රංග කලාව
අනුකරණය(Imitation) අනුකරණය ,ප්රාග් ඓතිහාසික යුගයේ සිට පැවෙතෙන සහජ මානව ක්රියාවලියකි.මිනිසා විද්යාත්මක, තාර්කික චින්තනයෙන් ලෝකය හැසිරවීමට පටන් ගැනීමට පෙර මිත්යාවෙි දැඩිව එල්බ සිට්යේය. ස්වභාවධර්මයේ වස්තූන්ට හා ක්රියාවන්ට ...

12-වසර - නාට්‍ය හා රංග කලාව
නෘත්ත,නෘත්ය,නාට්ය ඉහත සඳහන් නෘත්ත,නෘත්ය,නාට්ය යන මෙි වචන තුන නාට්ය ශාස්ත්රයේ යේදී ඇත්තේ ඊට ආවෙිණික විශේෂ අර්ථ පදනමි කරගෙනය. මෙ⁣ම වචන තුන සංස්කෘත "නෘත්" ධාතුවෙන් ද එසේත් ...

12-වසර - නාට්‍ය හා රංග කලාව
කලාව "කලාව"යන වචනය කවදත් විවිධ මත පළකරනු ලබන පදයකි.පැරණි බ්රාහ්මණ පඬිවරු කලාව,රසාස්වාදය සඳහා හේතුවන බව කීහ. කලාව(Art) යනු 'කුසලතාව'යි. කලාව පිළිබදව අර්ථ නිරූපනයට වෙහෙස වුවෝ ඒ ...

11-වසර - ඉංග්‍රීසි භාෂාව
මුලින්ම කියන්න ඕන මේක මගේ පළවෙනි අධ්යාපනික ලිපිය අධ්යන පොදු සහතික පත්රයේ දී ලකුණු දහයක ප්රශ්නයක් වන ප්රස්තාර විස්තර කිරීම හෙවත් bar graph බොහෝ ළමුන් උනන්දුවක් ...