1924 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා ප්‍රතිසංස්කරණ


මැනින් ඩෙවෝන්ෂර් ප්‍රතිසංස්කරණය - 1924

      මැනින් ඩෙවෝන්ෂර් ප්‍රතිසංස්කරණය ලබාදීම විෂයෙහි ප්‍රධානම හේතුව වන්නේ එවකට තිබූ ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව ආණ්ඩුකරුගේම ආණ්ඩුවක් බවට චෝදනා කිරීමයි. එසේම ජාතික ව්‍යාපාරය කළ ඉල්ලීම් ප්‍රබල තත්ත්වයක පැවතිනි. එමනිසා ජාතික ව්‍යාපාරය නුදුරේම බලාපොරොත්තු වූ ප්‍රතිසංස්කරණය ලබාදීමට සිදුුවිය. එපමණක් නොව වාර්ගික ඡන්දයද දැඩි සේ දෝෂදර්ශණයට ලක්විය. එමනිසා සාමාජිකයින් 49 දෙනකුගෙන් සමන්විත මැනින් ඩෙවෝන්ෂර් ප්‍රතිසංස්කරණය පහත ආකාරයෙන් ලබාදුනි.

නිල ලත් සාමාජිකයින් - 12

  1. මහලේකම්
  2. මහා භාණ්ඩාගාරික
  3. දේශීය ආදායම් පාලක
  4. නීතිපති
  5. සෞඛ්‍ය ප්‍රදානියා
  6. තවත් නිළධාරින් 07 දෙනකු

නිල නොලත් සාමාජිකයින් - 37

සීමිත ඡන්දයෙන් - 29

  • වාර්ගික - 6
  • ප්‍රාදේශික - 23

නාමකරණයෙන් - 08

      මෙම ආණ්ඩුක්‍රමය තුළ ව්‍යවස්ථාදායක සභික සංඛ්‍යාව වැඩිකිරීම අගය කළ යුත්තකි. ඒ අතර නිල නොලත් සභික සංඛ්‍යාව සත්‍ය වශයෙන්ම වැඩිවූ අවස්ථාවකි. 1910දී ඡන්දයෙන් තෝරාපත් කරගනු සාමාජිකයින් 4කි. එය මැනින් ප්‍රතිසංස්කරණය හරහා 23 දක්වා වැඩිකොට ප්‍රාෙද්ශීය මැතිවරන ක්‍රමයෙන් 16 දෙනකු පත්කරගෙන තිබුනි. මෙම ප්‍රතිසංස්කරණ තුළින් සීමිත ඡන්දයෙන් 29ක් තෝරාගත් අතර ඉන් 23ක්ම තෝරාගැනුනේ ප්‍රාදේශීය වශයෙනි. එය සර්වජන ඡන්ද බලය දක්වා යන විශේෂ සංධිස්ථානයක් වේ. නමුත් මෙහි දේශීය නියෝජිතයන්ට වැඩි බලයක් හිමි වුවත් ව්‍යවස්ථාදායකයේ වගකීම රැදී තිබුනේ බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩුව අතය. එසේම බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩුව අත වගකීම තිබුනත් ඔවුන්ට වඩා වැඩි බලයක් තිබුනේ දේශීය නියෝජිතයන්ටය. මෙය ව්‍යවස්ථාදායක කටයුතුවලට බාදාකාරී විය.

 

ආණ්ඩුකාරවරයාගේ අවධාරිත බලය.

      1924 ප්‍රතිසංස්කරණ තුළ වැඩි බලයක් හිමිවූයේ දේශීය නියෝජිතයින්ටය. මේ බව ආණ්ඩුවට සහ මැනින් ආණ්ඩුකාරවරයාට පෙනී ගියේය. එමනිසා මෙම අත්තනෝමතික පාලනය මර්ධනය කිරීමටනම් යම් බලයක් ආණ්ඩුකාරවරයා සතුව තිබිය යුතුබව තර්කය විය. ඒ අනුව ආණඩුකාරවරයාට පහත බලතල ලබාදෙන ලදී. ඒවා ආණ්ඩුකාරවරයාගේ අවධාරිත බලය ලෙස දැක්වේ.

  1. මුදල් පනත් ගෙන ඒමේ බලය තිබුනේ ආණ්ඩුකාරවරයාටය. මුදල් පනත් හැර සෙසු පනත් ගෙනඒමේ බලය ව්‍යවස්ථාදායකය සතුවුවද ඒවා ආණ්ඩුකාරවරයාගෙන් අනුමත වියයුතුය. ආණ්ඩුකරුට එහිදී නිශේධ බලය පාවිච්චි කිරීමට හැකියාව තිබුනි.
  2. ආණ්ඩුකාරවරයා ව්‍යවස්ථාදායකයේ සභාපතිවරයා වේ. උප සභාපති කෙනකු නිල නොලත් සාමාජිනයින් අතුරින් තෝරා ගත්තද නිතරම මූලාසනයේ ආණ්ඩුකාරවරයා කටයුතු කරනලදී. යම් අවස්ථාවක ව්‍යවස්ථාදායකය අර්බුදයකට පත්වුවහොත් උප සභාපතිට මූලාසනය ලබාදී ආණ්ඩුකාරවරයා ඉවත් වේ.
  3. පනත් සම්පාදනය කිරීමට ව්‍යවස්ථාදායකයේ බලය තිබුනද, ආකාර 7ක පනත් සකස් කිරීමට බලය නොතිබුනි.
  4. සමහර පනත් නිලලත් සාමාජිකයින්ගෙන් පමණක් අනුමත කිරීමට ආණ්ඩුකාරවරයාට බලය තිබුනි.

 

1924 - මුදල් කාරක සභාව.

      1864 වනතෙක් මුදල් පිළිබද පූර්ණ බලතල තිබුනේ ආණෟඩුකාරවරයාටය. 1864දි ප්‍රථම වතාවට මුදල් පිළිබද බලය ව්‍යවස්ථාදායකයට ලබාදෙනලදී. එසේ ලබාදීමට හේතුව වන්නේ දේශීය නියෝජිතයන්ගේ විරෝධතාවයයි. නමුත් ව්‍යවස්ථාදායකය රැස් නොවන අවස්ථාවල අතුරු අයවැය ගෙනඒමේ බලය තිබුනේ ආණ්ඩුකාරවරයාටය. දේශීය නියෝජිතයන් ඊට විරුද්ධ වීම නිසා 1907 සර් හෙන්රි මැකලම් ආණ්ඩුකාරවරයා විසින් අතුරු අයවැය ශීර්ෂය සකස් කිරීමේ බලය මුදල් කාරක සභාව වෙත කේන්ද්‍ර කරනලදී.

     මුදල් කාරකාරක සභාව යනුවෙන් අදහස් කරන්නේ ව්‍යවස්ථාදායකය රැස් නොවන අවස්ථාවල මුදල් කටයුතු සම්බන්ධයෙන් ක්‍රියාත්මක වන ආයතනයයි. මෙය 1907 සිට 1924 දක්වා කාලය තුළ ක්‍රියාත්මක වූයේ නැත. 1913දී හෙන්රි මැකලම් ආණ්ඩුකාරවරයා විශ්‍රාම යනවිට සුභ පැතුම්පත් නිකුත් කරන්නේද මුදල් කාරක සශාව තුළය. නමුත් මෙය සූක්ෂම ලෙස භාවිතයට ගන්නේ 1924 මැනින් ආණ්ඩුකාරවරයා විසිනි. 1924 ව්‍යවස්ථාදායක සභාවේ දේශීය නියෝජිතයින් අතට ගිලිහීගිය ශක්තිය උරගා බැලීමේ ප්‍රයෝගයක් ලෙස මුදල් කාරක සභාව යොදා ගන්නා ලදී.

    ඒ අනුව මුදල් කාරක සභාවේ සභිකයින් ලෙස දැක්වූයේ මහ ලේකම්, මහා භාණ්ඩාගාරික, දේශීය ආදායම් පාලක සහ නිල නොලත් සාමාජිකයින්ගෙනි. මෙය මැනින් ආණ්ඩුකාරවරයා ක්‍රියාත්මක කලේ පහත ආකාරයෙනි.

  1. බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩුවට හිතකර යෝජනාවක් ව්‍යවස්ථාදායකය තුළින් සම්මත කරගැනීමට අවශ්‍ය නම් ව්‍යවස්ථාදායකය රැස් කිරීමට ප්‍රථමව මුදල් කාරක සභාව රැස්කර අදාල යෝජනාව ඉදිරිපත් කරයි. එහිදී විරුද්ධවන දේශීය නියෝජිතයින් කල්තබා හදුනාගෙන ඔවුන්ට තෑගිබෝග ලබා දෙමින් තමන්ගේ මතයට හරවා ගැනී. ඉන්පසු ව්‍යවස්ථාදායකය තුළින් එය සම්මත කරගනී.
  2. මුදල් පනතක් සම්මත කර ගැනීමට අවශ්‍ය නම් ව්‍යවස්ථාදායකය පමාවනතෙක් රැස්කර තබාගනිමින් ව්‍යවස්ථාදායකය රැස්වූ පසු මුදක් කාරක සභාව රැස් කරයි. එහිදී දුර බැහැර මන්ත්‍රීවරුන් මුදල් කාරක සභාවේ නොසිටින අතර ආණ්ඩුකරුට හිතකර අය පමණක් ඉතිරි වේ. එහිදී අදාල පනත සම්මත කර ගැනීමට හැකි වේ.

      මේ ආකාරයට මැනින් ආණඩුකාරවරයා ව්‍යවස්ථාදායක සභාවේ ගිලිහී ගිය ශක්තිය මුදල් කාරක සභාව තුළින් ලබාගත් අතර මැනින් ආණ්ඩුකාරවරයාගෙන් පසුව ආ හියුක්ලිපට් එතරම් දක්ෂ වූයේ නැත. ඔහු දක්වා සිටියේ ආණ්ඩුව ක්‍රියාත්මක කිරීමට වගකීමක් තිබුනත් බලයක් නොමැති බවයි.

 

 

 

 





උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
දේශපාලන ආයතන.. දේශපාලන විද්‍යාවේ විෂය ක්ෂේත්‍රය තුළ දක්නට ලැබෙන ඉතාම වැදගත් ආයතනයක් ලෙස දේශපාලන ආයතන හඳුන්වා දිය හැක.  දේශපාලන ආයතනයක් යනුවෙන්  අදහස් කරන්නේ "දේශපාලන ක්‍රියාවලිය හා සම්බන්ධ වන ආයතනය" දේශපාලන විද්‍යාව පමණක් නොව අනෙකුත් සමාජ විද්...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
       දේශපාලන න්‍යාය   දේශපාලන විද්‍යාව විශය ක්ෂේත්‍රය  තුළ දක්නට ලැබෙන ඉතාම වැදගත් සාධකයක් ලෙස දේශපාලන  න්‍යාය දැක්විය හැකිය.  දේශපාලන න්‍යාය යනුවෙන් අදහස් කරන්නේ "සමාජයේ සිදුවන සංසිද්ධි  සිදු වන්න...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
දේශපාලන විද්‍යාව  විෂය කේෂ්ත්‍රය තුළ දක්නට ලැබෙන ඉතා වැදගත් අංගයක් ලෙස දේශපාලන මතවාද පෙන්වා දිය හැකිය.  දේශපාලන මතවාදයක් යනුවෙන් අදහස් කරන්නේ සමාජයේ දේශපාලනයට බලපෑම් කරන ,දේශපාලන ක්‍රියාකාරීත්වයට හා ගමනට මඟ පෙන්වන සමාජයේ විශාල ජන කොට්ඨාසයක් ආකර්ශනය...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
  දේශපාලන විද්‍යාව ලොව ඇති අනුග්‍රහය තම සමාජ විද්‍යාව වේ .එය  සෑම සමාජ ක්‍රමයකම ව්‍යාප්ත වී පුළුල් විෂයයක් වේ . දේශපාලන විද්‍යාව ආරම්භ වන්නේ ක්‍රිස්තු පූර්ව 4 වන සියවසේදී ය.  එතැන් සිට මේ දක්වාම දේශපාලන විද්‍යාව  ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
රාජ්‍යයේ උපත රාජ්‍යය බිහි වූයේ කෙසේ ද යන්න පිළිබඳ ව ඉදිරිපත් වූ මතවාද රාශියක් දේශපාලන විද්‍යාව තුල දැකිය හැක. එසේ ම මෙම මතවාද එකිනෙකින් වෙනස් ද වේ. ඒ ඒ දාර්ශනිකයන්ගේ ගුරු කුලය තමන්ට ආවේණික දෘෂ්ටි කෝණයකින් රාජ්‍යයේ ආරම්භය දෙස බලා තිබීම මෙයට හේතුව වේ. සමහ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
දේශපාලන පක්ෂ වර්ග                                    ♠ කේඩර පක්ෂ හා බහු ඡන පදනමක් සහිත පක්ෂ   මෙහි පක්ෂ වර්ග දෙකක් දැකගත හැකිය. එනම්,     01) කේඩ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
04.ස්වාධිපත්‍යය • සමාජයේ කිසිදු සංවිධානයකට හිමිනොවන උත්තරීතර හා ශ්‍රෙෂ්ඨ බලයයි. • දේශ සීමාව තුළ පවතින සෙසු සියලු ම සංවිධාන මෙම බලයට යටත් විය යුතුය. • මෙය කොටස් 02 කට බෙදිය හැක        01.අභ්‍යන්තර ස්වාධිපත්‍යය  ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලන පක්ෂ ක්‍රමය ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලන පක්ෂ ක්‍රමයේ විශේෂ ලක්ෂණ අපට හඳුනාගත හැකිය. ඒ අනුව ශ්‍රී ලංකාවේ පවතිනුයේ ප්‍රධාන පක්ෂ දෙකක්ද, සුළු පක්ෂ බොහෝ ගණනක්ද සහිත බහු පක්ෂ ක්‍රමයකි. මැතිවරණ දෙපාර්තමේන්තුවේ ලියාපදිංචි වී සිටයත් එව...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
13,17,18,  ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා සංශෝධන වල පසුබිම හා 1978 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ ව්‍යුහයට සිඳු කළ වෙනස්කම් හා එමගින් සිඳු වූ බලපෑම. 13 වන ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා සංශෝධනය.  දෙවන ජනරජ ආණ්ඩු ක්‍රම ව්‍යවස්ථාවට 1987 වසරේ දී 13 වන ආ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
රාජ්‍ය සේවා කොමිෂන් සභාව. රාජ්‍ය සේවා කොමිෂන් සභාවේ ඓතිහාසික පසුබිම. ශ්‍රී ලංකාව, බ්‍රිතාන්‍ය අධිරාජ්‍යයේ යටත් විජිතයක්ව පැවති සමයේ දී, වර්ෂ 1946 මැයි මස 15 දිනැති ලංකා (ආණ්ඩුක්‍රම) රාජාඥාව මගින් ප්‍රථම රාජ්‍ය සේවා කොමිෂන් සභාව ස්ථා...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
  පුරවැසියා සහ පුරවැසිභාවය පිලිබඳ ගැටලුව   ‘පුරවැසියා’ සහ ‘පුරවැසිභාවය’ යනු අපේ එදිනෙදා දේශපාලන ව්‍යවහාරයේ මෙන්ම දේශපාලන විද්‍යාවේත්, ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථා නීතියේත් කේන්ද්‍රීය ලෙස මතුවන සහ එකිනෙකට බැඳුනු සංකල්...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
දේශපාලන විද්‍යාවේ අධ්‍යන ක්‍රම දේශපාලන විද්‍යාව ස්වාධීන සමාජ විද්‍යාවක් ලෙස අධ්‍යයනය කිරීම ආරම්භ වී වසර 3000ක් පමණ ගත වී ඇතත් විධිමත් අධ්‍යයන ක්‍රමයක් සොයා ගැනීම කෙරෙහි අවධානය යොමු වන්නේ 19 වන සියවසේ ආරම්භයේ දී ය. මේ සම්බන්ධව ආරම්භක අවස්...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
දේශපාලන විද්‍යාව අධ්‍යයනය කරන විධි ක්‍රම  දේශපාලන විද්‍යාව සමාජ විද්‍යාවක් වන බැවින් එය අධ්‍යයනය කිරීමට භාවිත කරනුයේ සමාජ විද්‍යාවන් අධ්‍යයනය කරන විධි ක්‍රම යි. එනම් සමාජ විද්‍යාවක් ලෙස දේශපාලන විද්‍යාව සමස්ථ සමාජයම විද්...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
දේශපාලන විද්‍යාවේ විෂය ක්ෂේත්‍රය  දේශපාලන විද්‍යාව පිළිබඳව නිශ්චිත අර්ථකථනයක් අද වන තුරු ඉදිරිපත් වී නොමැත. මන්දයත් දේශපාලන විද්‍යාව සමාජීය විද්‍යාවක් වන බැවිනි. සමාජ විද්‍යාවන් තුළින් මිනිස් සමාජයේ විවිධ වු පැතිකඩ අධ්‍යයනය කරයි. ඒ අනුව...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
දේශපාලන විද්‍යාවේ මූලිකාංග දේශපාලන විද්‍යාව සම්බන්ධයෙන් පොදු අර්ථකථනයක් දිය නොහැක. එය රාජ්‍ය පාලනය පිළිබඳ කලාව ලෙසට ද දේශපාලන බලය පිළිබඳ අධ්‍යයනය කරන විෂය ලෙසට ද මූලික වශයෙන් සම්භාව්‍ය අර්ථදැක්වීම් ද්විත්වයකි. පසුකාලීනව දේශපාලන විද්‍යාව යනු රාජ්...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය හා අයිතිවාසිකම්. ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය යනු යන වචනය ලොව බොහෝ රටවල අද සාමාන්‍ය ව්‍යවහාරයේ පවතින වචනයක් වී ඇත.නූතනයේ බොහෝ ආණ්ඩුක්‍රම ගොඩනගා තිබෙන්නේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී මූලධර්ම පදනම් කරගෙන ය.එබැවින් දේශපාලන විද්‍යාව ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
ඩොනමෝර් ආණ්ඩු කමය  රී ලංකාවේ බ්රිතාන්ය පාලනය තුළ ඇති වූ වැදගත් ආණ්ඩුක්‍රම ඩොෝර් ආණ්ඩු ක්‍රමය ඒත් දැන් මම තිස්සේ කේසිට එතැනම 46 දක්වා ක්‍රියාත්මක වූ මෙම ආණ්ඩු කමය බිහි වීමට ප්‍රධාන කරුණු කිහිපයක් බලපෑවේය.මේවා අධ්‍යනයේ පහසුවට කොටස් දෙකකට යටතෙ වර්...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
කෝල්බෘක් ප්‍රතිසංස්කරණ යෙදීමේ මෙරටට හඳුන්වා දුන්  යෝජනා මගින් මෙරට සමාජ ආර්ථික දේශපාලන විශාල වෙනසක් සිදු වන්නට විය.. විශේෂයෙන් මෙරට දේශපාලනය වඩා සමාජ සහ ආර්ථික ක්ෂේත්‍රයේ පරිවර්තනයක් සිදු විය. එම පරිවර්තනීය සාධක මගින් හිතකර මෙන්ම අහිතකර ප්‍රතිපල විඳින්න...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
ශ්‍රි ලංකාවේ සටන් විජිත පාලනයේ ස්භාවය..... ශ්‍රි ලංකාව අධිරාජ්‍යවාදී පාලනයන් තුන් ගොල්ලකට යටත් විය.ඒ 1505 දී පෘතුග්‍රිසින්ටත්,1658 දී ලංදේසින්ටත්,1796 දී ඉංග්‍රින්ටත් වශයෙනි.ඉංග්‍රිසින් 1796 දී මුහුදු බල ප්‍රදේශ වල බලය අල්ලාගත් අතර,මෙම ප්&zw...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
  ලොව පැසිස්ට් ව්‍යාපාරයේ නැගීම. ඉතාලිය 1915 දී ඉතාලියේ මිලාන් හිදී බෙනිටෝ මුසෝලිනීගේ නායකත්වයෙන් ෆැසීකෝ යන සංවිධානය පිහිටුවා ගත් අතර පසුව එය සටන් කණ්ඩායම (Fighting Band) ලෙස ප්‍රතිසංවිධානගත කරන ලදී. කෙසේ නමුත් මොවුන් හට එකඳු ආසනයක් හෝ ලබා ගැනීමට නොහැකි ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
ලන්දේසීන්ගෙන් මුහුදුබඩ ප්‍රදේශ අත්පත් කර ගැනීමෙන් හා උඩරට යටත් කරගැනීමෙන් පසුව ඉංග්‍රීසින් විසින් පාලන තන්ත්‍රය ඒ ඒ අවස්ථාවන්ට උචිත වන අයුරින් සකස් කරන ලදි. ඉංග්‍රීසින් විසින් හඳුන්වා දෙන ලද එම පාලන ව්‍යුහය පිළිබඳ විමසා බැලීමක් සිදු කිරීමට මෙහිදි අදහ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
යහපාලනය ආර්ථික සම්පත් හා මානව සම්පත් වලින් හිඟයක් නොමැති වුව ද තුන් වන ලෝකයේ රටවල ආර්ථික සංවර්ධනය වීම මන්දගාමී වීම හා සමාජ සාධාරණත්වය බිඳ වැටීම යන ප්‍රශ්න වලට බල පා ඇති හේතු සාධක මොනවාද යන්න පිළිබඳ 1980 දශකයෙන් පසු කාළය තුළ ඇති වන කතිකාවතකින් ඉස්මතු වූ දෙයක් ලෙස ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
අයිතිවාසිකම්             වනචාරී යුගයේ සිට වත්මන් ශිෂ්ට සම්පන්න සමාජය දක්වා ම මිනිසෙකුගේ අවසාන අරමුණ වී ඇත්තේ ප්‍රීතිමත් ජීවිතයක් ගත කිරීමයි. මෙම අරමුණ ළඟා කර ගැනීම සඳහා “මිනිසා විසින් කාලාන්තරයක් තිස්සේ ආ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
සමාජ වාදය................. 18 වන සියවසේ දෙවන භාගයේදී යුරෝපයේ පැතිරගිය කාර්මික විප්ලවය තුලින් බිහිවූ කාර්මික ධනේශ්වර ක්‍රමය හේතුකොට ගෙන සමාජයේ බහුතර ශ්‍රමිකයන් හෙවත් කම්කරු පංතිය ධනපත් පංතියේ සූරාකෑමට ගොදුරු වීමෙන් ඉතාමත්ම දුෂ්කර ජීවන තත්වයකට පත් වීම පිළිබද සමාජ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
දේශපාලන විද්‍යාව විද්‍යාවක් නොවේ.   “ලලිත කලා අධ්‍යනයකට වැඩි යමක් දේශපාලන විද්‍යාව තුල දක්නට නොමැත”. එංගලන්ත ජාතික එඩ්මන් බර්ක්               සමාජ විද්‍යා හා ස්වාභා...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
දේශපාලන විද්‍යවේ අන්තර් විෂයාත්මක ස්වරූපය    දේශපාලන විද්‍යාව වූ කලි මානවයා මුල් කොටගත් මානව කේන්ද්‍රීය විෂය මාලාවක් වන අතර එය හුදකලා විෂයක් නොව ඉතිහාසය, ආර්ථික විද්‍යාව, දර්ශනය, ආචාර විද්‍යාව, නීතිය, සමාජ විද්‍යාව, භූගෝල විද්‍යාව...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
  දේශපාලන සමාජානුයෝජනය හෙවත් පුද්ගලයා දේශපාලනය ඉගෙන ගන්නා ආකාරය...........   “මිනිසා දේශපාලන සත්වයෙකි.(Man is a Political Animal)”.                   &nbs...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
දේශපාලනය හා දේශපාලන ව්ද්‍යාව             දේශපාලනය යන සංකල්පය ග්‍රීක නගර රාජ්‍යයන් අර්ථවත් කල “Polis” යන පදයෙන් ප්‍රබවය ලබයි. එයින් අදහස් කළේ සමකාලීනව පැවති ග්‍රීක නාගරික රාජ්‍ය ක...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
ෆේබියන් සමාජවාදය (Fabian Socialism)           19 වන ශතවර්ශයේ අවසාන කාර්තුවේදී එංගලන්තයේ ඇතිවූ විකාශනාත්මක සමාජවාදයේ (Evolutionary Socialism) ප්‍රධාන මතවාදී දහරාවක් වශයෙන් ෆේබියන් සමාජවාදය හදුන්වා දිය හැක. එමෙන්ම 19 ශතවර...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
  ලිබරල් වාදය.................              ඉංග්‍රීසි භාෂාවේ Liberty නම් වූ පදය තුලින් ලිබරල් යන වාග් සංකේතය නිර්මාණය වූ අතර Liberty යන ඉංග්‍රීසි පදයේ සංකේතාත්මක අර්ථය වන්නේ “ නිදහස ”...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
මැනින් ඩෙවෝන්ෂර් ප්‍රතිසංස්කරණය - 1924       මැනින් ඩෙවෝන්ෂර් ප්‍රතිසංස්කරණය ලබාදීම විෂයෙහි ප්‍රධානම හේතුව වන්නේ එවකට තිබූ ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව ආණ්ඩුකරුගේම ආණ්ඩුවක් බවට චෝදනා කිරීමයි. එසේම ජාතික ව්‍යාපාරය කළ ඉල්ලීම් ප්&...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
                                    මැනින් ආණ්ඩුක්‍රම ප්‍රතිසංස්කරණ - 1920.  &nbs...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
                                             ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
1833 කෝල්බෘෘක් - කැමරන් ප්‍රතිසංස්කරණ යෝජනා.      බ්‍රිතාන්‍යයින් විසින් 1829 වර්ෂයේදී ලංකාවේ සමාජ ආර්ථික තත්ත්වය පිළිබද මූල්‍ය වාර්තාවක් සකස් කිරීම සදහා විලියම් කෝල්බෘෘක්ගේ ප්‍රධානත්වයෙන් යුතු කොමිසමක් පත්කර එවීය. එයට මෙරට අධිකර...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
1833 කෝල්බෘෘක් - කැමරන් ප්‍රතිසංස්කරණ ඇති කිරීමට බලපාන ලද හේතු.       1505දී ශ්‍රී ලංකාව පෘතුගීසි පාලනයට නතු වේ. ඉන්පසු ලංදේසීන් හා ඉංග්‍රීසීන් විසිනුත් ලංකාවේ පාලනය නතුකර ගනී. නමුත් මෙයින් බලවත්ම ආක්‍රමනයක් ගෙන යන්නේ ඉංග්‍රීසින් විසි...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
ලංකා ජාතික සංගමය භාවිතා කළ ක්‍රම උපායන් සහ එහි බිදවැටීම.         ලංකාව තුළ ප්‍රථම වතාවට ආගමික, භාෂාත්මක, වාර්ගික ලෙස නොබෙදී එක්වූ සංවිධානයක් ලෙස ලංකා ජාතික සංගමය හැදින්විය හැකිය. ලංකා ජාතික සංගමය බිහිවීමට බලපාන ලද ප්‍රධාන සාධක දෙකකි. එනම...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
 ලංකාවේ ජාතික ව්‍යාපාරය බිහිවීම, වර්ධනය සහ එහි ස්වභාවය.        රටක් විදේශ ආධිපත්තියට නතු වී සිටින මොහොතක එයින් මිදීම සදහා ස්වදේශිකයන් තුළ ඇතිවන කැමැත්ත, ජාතික හැගීම ජාතිකත්වය ලෙස අර්ථ දැක්විය හැකිය. මෙම ආධිපත්තියට විරුද්ධව  ගොඩනැගෙන්නා...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
වාමාංශික ව්‍යාපාරය මෙරට ජනතාවට සිදුකළ සේවය සහ එහි බිදවැටීම. වාමාංශික ව්‍යාපාරය මෙරට ජනතාවට විශාල සේවයක් සිදුකළේය. එය ආකාර තුනකින් දැක්විය හැකිය. එනම්: ගොවි කම්කරු ජනතාවට සිදුකළ සේවය ජනවාර්ගික එකමුතුකම අධිරාජ්‍යවාදී විරෝධයට පණ පෙවීම  යන කරුණු වේ. &...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
ශ්‍රී ලංකාවේ වාමාංශික ව්‍යාපාරය බිහිවීම        ජර්මන් ජාතික විද්‍යාඥයකු වූ කාල් මාක්ස් විසින් ප්‍රථම වතාවට විද්‍යාත්මක සමාජවාදය ලෝකයට ඉදිරිපත් කරන ලදී. නමුත් ඔහුට තනි රටක් ලෙස මෙය ප්‍රායෝගිකව ක්‍රියාත්මක කිරීමට ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
                       ජනමත විචාරණය යනු ආණ්ඩුව පැනවීමට අදහස් කරන වැදගත් නීතියක් හෝ ප්‍රතිපත්තියක් නැතිනම් ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව සංශෝධනය කිරීම සදහා ගෙන එන යෝජනාවක් මහජනතාවට ඉදිරිපත් කොට ඒ සදහා ජනතාව...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
දේශපාලන විද්‍යාවේ ස්වභාවය 2     දේශපාලන විද්‍යාවේ ස්වභාවය බලය පිළිබඳ හැදෑරීම              දේශපාලන විද්‍යාවේ ස්වභාවය සම්බන්දයෙන් ගොඩනැගී තිබෙන රාජ්‍යය පිළිබඳ මතය ප්‍රතික්ශ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
දේශපාලන විද්‍යාවේ ස්වභාවය 1   දේශපාලන විද්‍යාවේ ස්වභාවය සම්බන්දයෙන් නිෂ්චිත පොදු අදහසක් කිව නොහැකිය.එයට හේතුව වන්නේ දේශපාලන විද්‍යාව සමාජ විද්‍යාවන් ඝණයට අයත් වීමයි.සමාජ විද්‍යාවන් තුළදී අධ්‍යයනය කරනුයේ මිනිසා සම්බන්දයෙනි. මිනිසා නිතර නි...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
  ජනතාව ඍජුවම පාලන කටයුතුවලට සහබාගි වූ ඍජු ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය පැවතියේ ග්‍රීසියේ ඇතන්ස් රාජ්‍ය තුළ ක්‍රයාත්මක වූ බවට දිතීයික මට්ටමේ මුලාශ්‍ර වලින් තොරතුරු ලබාගත හැකි ය. ඒ අනුව ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය පිළිබද සංකල්පය ප්‍රබවය ලබන්නේ ඇතන්ස්...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය ක්‍රියාත්මක කිරීමේදී දේශපාලන පක්ෂ වැදගත් වන අන්දම ප්‍රජාතාන්ත්‍රවාදී රටක දේශපාලන පක්ෂ තිබීම ඉතාමත් වැදගත් වන අතර  ශ්‍රී ලංකාවේ වර්තමාන්යේ ලියාපදිංචි දේශපාලන පක්ෂ විශාල සංඛ්‍යාවක් පවතී.දේශපාලන  පක්ෂයක් යනු රට ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය   "ප්‍රජාව" යනු මහජනතාවයි තන්ත්‍රය යනු ආණ්ඩුව හෙවත් පාලන ක්‍රමය ඒ අනුව ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය යනු මහජනතාවගේ ආණ්ඩුව,මහජනතාවගේ පාලන ක්‍රමය යන්න අර්ථ දැක්වේ.ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය සංකල්පය දෙයාකාරයකින් විස්තර කෙරේ. &...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
සර්වජන ජන්ද බලය ලැබීමට අවශ්‍ය සුදුසුකම් මොනවාද? ශ්‍රී ලංකා ආණ්ඩු ක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ 14 වන පරිච්ජේදයේ ජන්ද ලැබීමට අවශ්‍ය කරුණු විස්තර වේ.ඒවා නම්, ශ්‍රී ලංකීය පුරවසියෙක් විය යුතුය. වයස අවුරුදු 18 සම්පූර්ණ විය යුතුයි. සිහිවිකල් පුද්ගලයකු නොවිය ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව යනු කුමක්ද? රටක ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව එම රටේ මූලික නීතිය මෙන්ම උත්තරීතර නිතීයද වේ.බොහෝ රට වල ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව ලිඛිත ව්‍යවස්ථාවයන්ය.අප රටේ ව්‍යවස්ථාවද ලිඛිත ව්‍යවස්ථාවකි. 1978 දී සම්මත කරන ලද ව්‍යවස්ථාව ...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
  නිවැරදි පිළිතුර යටින් ඉරක් අදින්න . 01) දේශපාලන විද්‍යාව හැදෑරීමේ අරමුණක් නොවන්නේ පොදු පුරවැසියකු වීමේ පුහුණුව ලබා ගැනීම රාජ්‍ය තනතුරු සදහා අවශ්‍ය විෂය දැන්ම හා ශිල්ප දැනුම ලබා ගැනීම ආණ්ඩුව හා එහි වැඩකටුතු පිලිබදව දැන ගැනීම දේශපාලන ක්‍රයා...
උසස්පෙළ - දේශපාලන_විද්‍යාව
නියෝජන ක්‍රමයක් යනු:   පුද්ගලයෙක් වෙනුවෙන් හෝ පුද්ගල කණ්ඩායමක් වෙනුවෙන් තවත් පුද්ගලයෙකු හෝ පුද්ගල කණ්ඩායමක් පෙනී සිටීමේ කාර්යය නියෝජනය යනුවෙන් ඉතා  සරලව හදුන්වාදිය හැක.නියෝජනය පිළිබද සංකල්ප ආකාර 4කින් අර්ථ දක්වයි . එනම් ,   1.විස්තරාත්මක නියෝජන ක්&zw...
sumali chathu

උසස්පෙළ දේශපාලන විද්‍යාව

අනෙකුත් ලිපි
12-වසර - ජනමාධ්‍ය
සන්නිවේදනයේ මූලිකාංග සන්නිවේදනය තේරුම් ගැනිමටත් එය සාර්ථකව ක්රියාත්මක කිරීමටත් එකි ක්රියාවලියේ අන්තර්ගත මූලිකාංග මොනවාද යන්න පැහැදිලිව අවබෝධ කර ගැනිම අතිශය වැදගත් වූවකි.එසේම එකී අංග ඉහල ගුණත්වයකින් ...

උසස්පෙළ - තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණය
ආයුබෝවන් මෙම ලිපිය මගින් මම අද ඔබත් සමග බෙදාගන්න යන්නේ Windows පරිගණක සදහා භාවිතා කල හැකි Screen Recorders ගැනයි. මෙහිදී එම Screen Recorder එක මිලදීගත ...

සාමාන්‍යපෙළ - තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණය
බහු මාධ්ය තාක්ෂණය යොදා ගනිමින් සරල වෙබ් අඩවි නිර්මාණය 1 වන කොටස වෙබ් අඩවි භාවිතය (Application of Web Site) වෙබ් අඩවියක් නිර්මාණය කිරීමේ අවශ්යතා තොරතුරු සන්නිවේදනය (Information Communication) එනම් අන්තර්ජාල ...

උසස්පෙළ - ගිණුම්කරණය
අසම්පූර්ණ සටහන් (Incomplete Recods) ව්යාපාර ආයතනයක හටගන්නා සියලු ගනුදෙනු හා සිදුවීම් ද්විත්ව සටහන් ක්රමය භාවිතාකර ක්රමවත්ව වාර්තා කර නොමැති තත්වයක් මින් අදහස් වේ. මෙවැනි තත්වයක් තුළ කාලච්ඡේදයක් ...

උසස්පෙළ - බුද්ධ ධර්මය
ප්රාග් බෞද්ධ භාරතීය ආගමික සමාජයේ පැවති ප්රධාන ආගමික සංස්කෘති 2 ක් වෙයි. 1. බ්රාහ්මණ ආගමික සංස්කෘතික සමාජය 2. ශ්රමණ ආගමික සංස්කෘතික සමාජය බෞද්ධ ත්රිපිටක ග්රන්ථවල බහුලව භාවිත පද ...

සාමාන්‍යපෙළ - තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණය
තොරතුරු පද්ධති සංවර්ධන ක්රියාවලිය 1 කොටස පද්ධතියක් (System) යනු කුමක්ද? පද්ධතියක් යනුවෙන් හඳුන්වනේ යම්කිසි කාර්යයක් හෝ අරමුණක් සපුරා ගැනීම සඳහා අන්තර් සම්බන්ධතාවයකින් යුතුව ක්රියාකරනු ලබන අවයව (Components) සමූහයක ...

12-වසර - නර්තනය (සිංහල)
තාලය යනු ........ භරත මුනිවරයාගේ නාට්ය ශාස්ත්රය නම් ග්රන්ථයේ තාලය තාල අධ්යාය යනුවෙන් සඳහන් වේ. එහෙත් එහි ඊට නිර්වචන සපයා නැත.එය සංස්තෘත භාෂාවෙන් තාලය යන්නට යෙදෙන ...

6-වසර - බුද්ධ ධර්මය
01.අසිරිමත් බෝසත් කුමරු1 අප මහා බෝසතානන් වහන්සේ තුසිත දිව්යලෝකයේදෙව්සිරි විදිමින් සිටි කාලයකි.එකල උන් වහන්සේගේ ...

උසස්පෙළ - සිංහල
මං ශිෂ්ටාචාරය සමතික්රමණය කරමින් මානව ශිෂ්ඨාචාරය ක්රමයෙන් වර්ධනය වූ බව සැබවි. මනුෂ්යයා ශීර්ෂයත් කශේරුකාවක් සිරස වඩා ගැනීමෙන් තිරස්චිනයන්ගෙන් මිදුනෙ වී යනු සැබවි. මන්ද බුද්ධික භාවයේ ...

උසස්පෙළ - සිංහල
නාට්ය ප්රබේද කිහිපයකි. එනම් : ලෝකධර්මී - (ස්වභාවික) නාට්යධර්මී - (ශෛලීගත) අර්ධ ශෛලීගත 01. ස්වභාවික නාට්ය ස්වභාවික නාට්ය යනු ලෝකධර්මී නාට්ය සම්ප්රධායයි. මෙයට විරුද්ධ වන්නේ නාට්ය ධර්මී හෙවත් ශෛලීගත නාට්ය ...