උසස් පෙළ - ආර්ථික විද්‍යාව - ජාතික ගිණුම් - ආදායම් ප්‍රවේශය


උසස් පෙළ ආර්ථික විද්‍යාව - ජාතික ගිණුම් - ආදායම් ප්‍රවේශය 


 

ඔයාලට මතක ඇති අපි කලින් ලිපියෙන් කතා කරේ, ජාතික ගිණුම්වල එන නිමැවුම් ප්‍රවේශය ගැනනේ....දැන් අපි කතාකරමු ආදායම් ප්‍රවේශය ගැන.

හරි,මොකද්ද මේ ආදායම් ප්‍රවේශය යටතේ ජාතික ගිණුම් සකස් කරනවා කියන්නේ..?

  • ඒ කියන්නේ, නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලියට සම්බන්ධ වන සියලුම නිෂ්පාදන සාධක සඳහා කරන ගෙවීම්(හෝ ඉපැයීම්) පදනම් කරගෙන නිෂ්පාදිතයේ වටිනාකම ගණනය කි‍රීම යි.

ඉතිං එහෙම ආදායම් ප්‍රවේශය ඔස්සේ ද.දේ.නි හොයනකොට ප්‍රධාන වශයෙන් ආදායම් වර්ග දෙකක් යොදාගන්නවා.

  • සාධක ආදායම්
  • සංක්‍රාම ආදායම්

දැන් ඒ දෙක පොඩ්ඩක් විස්තර කරගමු.

 

සාධක ආදායම්

  • සාධක ආදායම් කියන්නේ,නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලියට සාධක සපයා උපයා ගන්නා ආදායමයි.
  • සාධක ආදායම් වර්ග 5 ක් තියෙනවා :
  1. සේවා නියුක්ති ආදායම
  2. බදු කුලී ආදායම
  3. ශුද්ධපොලී
  4. ස්වයං රැකියා හා වෘත්තිකයින්ගේ ආදායම
  5. සමාගමික ලාභ

 

සංක්‍රාම ආදායම්

  • සංක්‍රාම ආදායම් කියන්නේ, නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලියට සාධක සැපයීමකින් තොරව ලබන ඒකපාර්ශ්වීය ආදායමයි.

හරි,දැන් කතා කරමු දේශීය ආදායමයි ,ජාතික ආදායමයි ගැන..

දේශීය ආදායම :

  • කිසියම් කාලපරිච්ඡේදයකදි ,
  • නිශ්චිත දේශ සීමාවක් තුළ
  • නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලියට සාධක සේවා සපයා උපයන ලද ආදායම යි.

සේවා නියුක්ත ආදායම                           xxx

බදු කුලී ආදායම                                      xxx  

ශුද්ධ පොලී                                              xxx     +

ස්වයං රැකියා නියු.ආදායම                     xxx

සමාගමික ලාභ                                       xxx

                                                       ________

දේශීය ආදායම(සාධක පිරිවැය මිලට)=  xxxx

 

ජාතික ආදායම ;

  • කිසියම් කාල සීමාවකදී
  • රටක නේවාසිකයන්ට හිමි නිෂ්පාදන සම්පත්
  • නිෂ්පාදන  ක්‍රියාවලීන්ට සපයා උපයන ලද සාධක ආදායම යි.

දේශීය ආදායම                                            xxxx

+ ශුද්ධ විදේශීය සාධක ආදායම                   xxx

                                                              _______

ජාතික ආදායම(සාධක පිරිවැය මිලට)        xxxx

 

 

අපි ඒ විදිහට ගණනය කරා ම එන්නෙ සාධක පිරිවැයට අගයනේ,

ඒක වෙළඳපොළ මිලට හරවන්න නම්,

  • ශුද්ධ වක්‍ර බදු එකතු කරන්න ඕන.

වෙළඳපොළ මිල යටතේ වන ද.ජා.නි , ශු.ජා.නි කරන්නේ කොහොමද ?

  • මුලින් ක්ෂ්ය වීම් අඩුකරන්න
  • ඊට පස්සේ ශුද්ධ වක්‍ර බදු අඩු කරන්න.

(සාධක මිලට ශුද්ධ ජාතික නිශ්පාදනයට ,ජාතික ආදායම කියලත් කියනවා)

 දැන් එමු කුටුම්භ/පෞද්ගලික ආදායම ට,

  • කුටුම්භ ආදායම කියන්නේ, ජාතික ආදායමින් කුටුම්භ අතට පත්වන පෞද්ගලික ආදායමයි.
  • ජාතික ආදායමෙන් කුටුම්භ වෙත ගලා යන්නැති ආදායම් අඩුකරලා,කුටුම්භ වලට ලැබෙන ආදායම් එකතු කරන්න .එතකොට කුටුම්භ ආදායම ලැබෙයි
 

කුටුම්භ වෙත ගලා නොයන ආදායම් 

  • සමාජ සංරක්ෂණ දායක වීම්
  • නොබෙදූ ලාභ
  • සමාගමික බදු
  • ‍රජයේ දේපළ ආදායම්

කුටුම්භවලට ලැබෙන සංක්‍රාම ලැබීම්      

  • දේශීය සංක්‍රාම
  • විදේශීය සංක්‍රාම

 

 

 

වැය කළ හැකි පෞද්ගලික ආදායම ,

  • කුටුම්භවලට ලැබෙන ආදායමෙන් ඇත්ත වශයෙන් ම භාණ්ඩ හා සේවා සඳහා වැයකරන ආදායම් ප්‍රමාණය යි.

වැය කළ හැකි පෞද්ගලික ආදායම (yd) = පෞද්ගලික ආදායම(y) - පෞද්ගලික බදු(T)

නැත්තම්,

                       .                       (yd)=පෞද්ගලික පාරිභෝජනය (c) + පෞද්ගලික ඉතුරුම් (s)

 

වැය කළ හැකි ජාතික ආදායම ,

  • කිසියම් කාල සීමාවක් තුළ,
  • ආර්ථික කා‍රකයන්ට භාණ්ඩ හා සේවා මිලදී ගැනීම සඳහා
  • වැය කිරීමට හැකි මුළු ආදායමයි

ජාතික ආදායම + ශුද්ධ විදේශ වර්තන සංක්‍රාම = වැය කළ හැකි ජා.ආ

නැත්තම්,

වැය කළ හැකි ජා.ආ = ද.දේ.වි (c+I+G) + ගෙවුම් ශේෂයේ වර්තන ගිණුමේ ශේෂය


 

ඔන්න එහෙනම් දැන් අපි ප්‍රවේශ දෙකක් ගැන කතා කරලා ඉවරයි.මේ ලිපි දෙක හොඳට කියවලා පහුගිය විභාග ප්‍රශ්න පත්‍රවල මේ සම්බන්ධව තියෙන ප්‍රශ්නවලට උත්තර ලියන්න try එකක් දාලා බලන්න.ජාතික ගිණුම් පාඩම අමාරු නෑ එතකොට.

ඉතිං තවත් මේ වගේ ලිපියකින් හමුවෙමු....වියදම් ප්‍රවේශය ගැන කතා කරොත් හොඳයි කියලා හිතෙනවා ඊළඟට....

අදහස්/යෝජනා/ඉදිරියට ලිවිය යුතු ලිපි එහෙම තියෙනවනම් පොඩි email එකක් දාන්න : nethuhasanz9@gmail.com


 

සැකසුම ; නෙත්මි හසාරා




ලිව්වේ : නෙත්මි
අදාල විෂය : ආර්ථික විද්‍යාව ලියු දිනය : Fri 02 Aug 2019
මෙම ලිපිය කියවා ඇති ගණන : 411
"ආර්ථික විද්‍යාව" විෂයට අදාල අනෙකුත් ලිපි

අනෙකුත් ලිපි
13-වසර - ආර්ථික විද්‍යාව
ආර්ථික විද්යාව පිළිබද සාමාන්ය දැනීම් ප්රශ්න මාලාවක් මෙම ලිපිය මගින් ඔබට සැපයේ.මෙහි පළමු කොටස මෙතනින්කියවන්න. බ්රෙට්න්වුඞ්ස් සිටර්ස් නමින් හදුන්වන ජාත්යන්තර සංවිධාන දෙක මොනවා ද? යුරෝ මුදල් භාවිතා ...

13-වසර - ආර්ථික විද්‍යාව
1.ආර්ථිකවිද්යාව යනු සමාජය විසින් ඵලදායි භාණ්ඩ හා සේවා නිෂ්පාදනය සදහා සම්පත් භාවිතා කරනු ලබන්නේ කෙසේ ද එලෙස නිෂ්පාදනය කරනු ලබන භාණ්ඩ හා සේවා සමාජයේ විවිධ ...

උසස්පෙළ - ජනමාධ්‍ය
සන්නිවේදනයේ ස්වරූපය වඩා ක්රමානුකූලව හඳුනාගැනීමට සන්නිවේදන ආකෘති ඉවහල් වේ.මෙකී ආකෘති මගින් යම් කරුණක් පරීක්ෂා කර බලා ඒ පිළිබඳව සමාජයට පිළිගත හැකි අදහස්,කරුණු,මත ආදිය ඉදිරිපත් කිරීමට ...

සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල හා සාහිත්‍යය
සාමාන්ය පෙළ සිංහල භාෂාව හා සාහිත්යය විෂයට නියමිත, සිංහල සාහිත්යය සංග්රහයේ එන "දෑතේ කරගැට සිඹසනසන්නට" නම් නිර්මාණය බිහි කළ සුප්රකට කලාකරුවා අන් කවරෙකුත් නොව මහගම ...

සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල හා සාහිත්‍යය
සිංහල ගද්ය සාහිත්යය ඉතිහාසය අනුරාධපුර යුගය තරම් ඈතට විහිද යන්නකි. ඓතිහාසික සිංහල ගද්ය සාහිත්යය ඉතිහාසය පිළිබඳ ජීවමාන සාක්ෂි සීගිරි කුරුටු ලිපි අතරින් හමු වේ. හය ...

සාමාන්‍යපෙළ - නර්තනය (සිංහල)
වන්නම් දහ අට රාග තමයි පවසන්නේ - කවි සිංද කියන්නේ තොන්නන් තරිකිට වන්නන් දහ අට දන්නේ - මේ සැටි පවසන්නේ පලමුව ගාහක වන්නමටයි පවසන්නේ - පිළිවෙළ අහපන්නේ දෙවනුව ...

12-වසර - ජෛව පද්ධති තාක්ෂණවේදය
ශාක ප්රචාරණය ශාක සජිවී නිසා ප්රජනනය මගින් නව පරම්පරා ඇති කරයි.ලිංගික ප්රජනනය මගින් ඇතැම් ශාක පුෂ්පීකරණය ...

උසස්පෙළ - ව්‍යාපාර අධ්‍යයනය
ව්යාපාර ගති ලක්ෂණ 1 විකුණුම් හෝ හුවමාරු වීම් සිදු වීම2 භාණ්ඩ හා සේවා ගනුදෙනු සිදු වීම3 ගනුදෙනු අඛණ්ඩ ව සිදු වීම4 ලාභයෙන් අභිපේ්ර්්රරණය වීම5 අවදානමක් තිබීම6 ...

උසස්පෙළ - ව්‍යාපාර අධ්‍යයනය
ව්යවසායකත්වයේ ප්රවණතා  ගෝලීය ව්යවසායකත්වය සමාජයීය ව්යවසායකත්වය හරිත ව්යවසායකත්වය අභ්යන්තර ව්යවසායකත්වය ගෝලීය ව්යවසායකත්වය ගෝලීය වශයෙන් වෙළෙඳාමේ යෙදීමයි. එනම්, ලෝකයේ කුමන ස්ථානයක සිටිය ද, තාක්ෂණය භාවිතයෙන් ලෝකයේ වෙනත් ඕනෑ ...

12-වසර - ගිණුම්කරණය
යම් ව්යාපාරයක් පිළිබඳ උනන්දුවක් දක්වන පාර්ශව රාශියක් දක්නට ලැබේ. එම පාර්ශවයන්ට තීරණ ගැනීමට එම ව්යාපාරයේ තොරතුරු අවශ්ය වේ. එම පාර්ශවයන්ට අවශ්ය තොරතුරු සන්නිවේදනය කරනු ලබන්නේ ...