භාෂා ව්‍යවහාරය


විවිධ භාෂා ව්‍යවහාරය

* අපේ රටේ බොහෝ දෙනාගේ ප්‍රධානතම සන්නිවේදන මාධ්‍යය වන්නේ සිංහල භාෂාව වේ.

* එක් එක් ප්‍රදේශයට ආවේණික භූගෝලීය ලක්ෂණ, ජීවනෝපය, පරම්පාරික ගුණාංග හා සංස්කෘතික විවිධත්වය ආදිය මුල් කර ගෙන ව්‍යවහාරය අනුව එහි විවිධ වෙනස්කම් පවතී.

* සිංහල භාෂාවේ දක්නට ලැබෙන විවිධ භාෂා ව්‍යවහාරය ප්‍රාදේශීය, ග්‍රෝතික හා වෘත්තිය වශයෙන් හදුනා ගත හැකිය.

(1) ප්‍රදේශය අනුව

* උඩරට (නුවර), නුවර කලාවිය (රජරට), රැහුණ (දකුණ), දිගාමඩුල්ල (මොනරාගල), ආදි විවිධ ප්‍රදේශයන්හි එන ව්‍යවහාරය පොදු භාෂා ව්‍යවහාරයෙන් වෙනස් වන අතර ඇතැම් විට ප්‍රාදේශිය කීපයක සමාන ව්‍යවහාරය තිබෙන්නටත් එක් ප්‍රාදේශිය වුව ද වෙනස් ව්‍යවහාරය තිබෙන්නටත් පුළුවන.

* පහත දක්වා ඇත්තේ නුවර කලාවිය හා දකුණු පළාතේ ව්‍යවහාර කීපයකි. වරයන් තුල දක්වා ඇත්තේ ඒ සදහා පොදු ව්‍යවහාරයයි.

නුවර කලාවිය (රජරට)

  1. අප්පා               - (පියා)
  2. ගොම්මන් ජාමෙ   - (සවස් සමය)
  3. වැහි කේදිලි        - (වැහි බිදු)
  4. සහේ               - (විවාහය)
  5. ගුහාලය            - (පැලේ මැස්සා)
  6. වාම් පතුල්         - (සමින් සැදු පාවහන්)
  7. අත්තප්පා           - (සීයා)
  8. ඔත්ත              - (වන්දිය)
  9. දියදොස්           - (පැණි කොමඩු)

දකුණු පළාත (රැහුණ)

  1. ඇහැකි            - (පුළුවන්)
  2. මක්කටෙයි        - (මොකට ද?)
  3. ඔයනවා           - (ලෙලි ගහනවා)
  4. ඔහේ              - (ඔබ)
  5. පැපොල්          - (ගස් ලබු)
  6. හින්නි             - (කුඩා)
  7. හිරයක් ගන්නවා  - (ආවාහයක් කර ගන්නවා)
  8. දොඩනවා          - (කතා කරනවා)
  9. වෑවර              - (කුරැම්බා)
  10. හේරලි           - (කොස්)

(2) ගෝත්‍රය අනුව

* අපේ රටේ ග්‍රෝතය අනුව වෙනස් වන ව්‍යවහාරය ලෙස වැදි ජනයාගේ හා ගාඩි ජනයාගේ භාෂා ව්‍යවහාරය සැළකිය හැකිය.

වැදි ජන ව්‍යවහාරය

* නැගෙනහිර , ඌව හා උතුර මැද යන පළාත්වල ඇතැම් ප්‍රාදේශියන්හි වාසය කරන වැදි ජනයා අපේ රටේ ආදි වාසික ජන කොටසයි.

  1. මොටෝ          - (මොක ද?)
  2. හොටබරියා      - (ඌරා)
  3. ගැටමන්දා       - (කිඹුලා)
  4. මීමඤ්ඤා        - (මී හරකා)
  5. කිරිගෙජ්ජ       - (පොල්)
  6. වන්නි කුඩු      - (කුරහන් පිටි)
  7. පැගිරි කොළ    - (බුලත්)
  8. වන්නි කැට      - (තලප)
  9. කෝන පොජ්ජ  - (අවුරැද්ද)
  10. මංගච්චනවා   - (යනවා)

(3) වෘත්තිය අනුව

* ශ්‍රී ලංකාවේ ගැමියන්ගේ ප්‍රධාන ජිවනෝපාය දෙකකි. එය ගොවිතැන හා ධීවර කර්මාන්තය වේ.

කමත් බස

* ගොවිතැන් කටයුතුවල දී කමතේ දී යොදා ගන්නා භාෂාව කමත් බසයි.

  1. බැත            - (වී)
  2. මැඩුවන්        - (පිදුරැ)
  3. අම්බරැවා       - (හරකා)
  4. ගොන් කවිඩි   - (මයිනා)
  5. ගොම් පස්      - (ගොම)
  6. යතුර           - (කුල්ල)
  7. යාල්ලීම       - (කමතේ දී වී මැනීම)
  8. ලාභයි         - (එකයි)
  9. පිංමාරි        - (යල් කන්නය)
  10. මුම්මාරි     - (මහ කන්නය)
  11. කටුපන     - (වී මනින මල්ල)

ධීවර බස

  1. වාරකන්     - (මුහුද සැර කාලය)
  2. ඉයත්තුව    - (කාලගුණය)
  3. මාරියාව     - (මුහුද රළ)
  4. ගගුලාව     - (වැස්ස)
  5. වලාල       - (රළ ඉහළ නැගීම)
  6. බඩ සුද්දෙ  - (මෝරා)
  7. පාඩියා      - (දැල්ලා)
  8. හරාව       - (මුහුදේ සැර අඩු කාලය)
  9. ලෙල්ලම   - (වැල්ලේ මාළු විකුණන තැන)
  10. ආලි මුහුද - (ඈත මුහුද)




සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
ශ්‍රී ලංකා මාතාඅප ශ්‍රී....... ලංකා නමෝ නමෝ නමෝ නමෝ මාතාසුන්‍දර සිරිබරිනී සුරැඳි අති සෝබමාන ලංකාධාන්‍ය ධනය නෙක මල් පලතුරු පිරි ජය භුමිය රම්‍යාඅප හට සැප සිරි සෙත සදනා ජීවනයේ මාතාපිළිගනු මැන අප භක්‍තී පූජානමෝ නමෝ මාතාඅප ශ්‍රී ...... ලංකා නමෝ නම...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
තොරතුරු සන්නිවේදන තාක්ෂණය - කෙටි සටහන   දත්ත - වෙන් වෙන් වශයෙන් ගත් කළ අර්ථයක් දීමට නොහැකි අංක, වචන,සලකුණු දත්ත ලෙස හැඳින්වේ. තොරතුරු - දත්ත ගොනු කිරීමෙන් හා සකස් කිරීමෙන් අර්ථවත් ආකාරයට පත් කළ පසු එය තොරතුරක් ලෙස හැඳින්වේ. තොරතුරු පද්ධති-     &nbs...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
  පහත දැක්වෙන ප්‍රශ්නයන්ට අනුව රාජකාරි ලිපික් සකස් කල හැකිය. දීර්ඝ කාලයක් තිස්සේ  ප්‍රදේශවාසීන්ගේ ජීවිතවලට මෙන් ම වගාකටයුතු වලට ද වනඅලියන්ගෙන් බාධා පැමිණෙමින්  තිබේ. පාසල් දරුවන්ගේ අධ්‍යාපන කටයුවලටත්,  සාමාන්‍ය මිනිසුන්ගේ එදිනෙදා කට...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
භාෂාව යනු කුමක්ද මානව සංස්කෘතියේ අසහාය නිර්මාණයක් වශයෙන් ‘භාෂාව’ හැදින්විය හැකිය. එය මානවයා අන්‍ය සත්ත්වයින්ගෙන් සුවිශේෂ තත්ත්වයට පත් කරන්නකි. භාෂාව කෙදින කෙසේ ඇති වී ද? යන්න පිළිබදව ශිෂ්ටාශිෂ්ට සමාජීය මානවයාගේ විචාරාක්‍ෂිය ඉතා ඈත අතීතයේ සිට යොමු වූ...
උසස්පෙළ - සිංහල
සන්ධී (සද)                      සිදත් සගරාව සං අදියරේදි කෙටියෙන් සන්ධි පිළිබදව පැහැදිළි කර දෙයි.              ...
උසස්පෙළ - සිංහල
ලිඟු අදියර සිදතේ බොහෝ මතබේදයකට තුඩු දුන් මාතෘකාවකි.ඊට හේතුව වන්නේ භාෂවේ ස්ත්‍රි ලිංග,පුරුෂ ලිංග,නපුංශක ලිංග යනුවෙන් ලිංගත්‍රයන් තිබියදි සිදත් සඟරා කතු ස්ත්‍රි ලිංග ,පුරුෂ ලිංග පමණක් ඇති බව පැවසිමයි.සං අදියරේදි ලිංග පැහැදිලි කරන කතුවරයා “මේය මෝය වහරට ක...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
 සායම ගියා                                         -     ගෞරවය කෙලෙසී ගියා  වැලේ වැල් නැතිව             &nb...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
විවිධ භාෂා ව්‍යවහාරය * අපේ රටේ බොහෝ දෙනාගේ ප්‍රධානතම සන්නිවේදන මාධ්‍යය වන්නේ සිංහල භාෂාව වේ. * එක් එක් ප්‍රදේශයට ආවේණික භූගෝලීය ලක්ෂණ, ජීවනෝපය, පරම්පාරික ගුණාංග හා සංස්කෘතික විවිධත්වය ආදිය මුල් කර ගෙන ව්‍යවහාරය අනුව එහි විවිධ වෙනස්කම් පවතී. * සිංහ...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
(අ) අන්තංස්ථාක්ෂර සහ ඌෂ්මාක්ෂර යෙදීම * ය, ර, ල, ව යනන්තංස්ථාක්ෂරත්  ශ, ෂ, ස, හ යන ඌෂ්මාක්ෂරත් සිංහල හෝඩියේ සෙසු අකුරු සමග  යෙදෙන අයුරු පහත පරිදි වේ. ය, ර, ල, ව යන අකුරකට පෙර ව්‍යාගාන්ත ශබ්දය වෙනුවට බින්දුව (o)  යොදනු ලැබේ.සංරක්ෂණය | සංස්...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
(අ) අල්ප ප්‍රාණ අක්ෂර හා මහා ප්‍රාණ අක්ෂර යෙදීම * සිංහලයන්ගේ මාතෘ භාෂා වන පාලි හා සංස්කෘත භාෂාවන්ගේ පැමිණි වචන හා ඒ ඇසුරෙන් සැදුණු වචන විශාල ප්‍රමාණයක් අප භාවිතයේ ඇත. 01) ක - ඛ - ග - ඝ  යන අකුරැ යෙදෙන වචන        &nb...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
ණ, න, ල, ළ අකුරැ යෙදීම නාම පදයක ‘ර‘ කාරයට පසු ව යෙදෙන්නේ ‘ණ‘ කාරයයි.සාධාරණ   විවරණය   හොරණ     ආභරණ     අනුස්මරණය ‘ර්‘ අකුරට පසුව යෙදෙන්නේ ද ‘ණ‘ කාරයයි.පූර්ණ    &n...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
අග අකුර ද්විත්ව වන කල්හි යෙදෙන්නේ දන්තජ ‘න‘ යන අකුරය.දේදුනු | ගනුදෙනු | ඉනි | පිනි | ඔටුනු සන්ධි හෝ සමාස පදවල දී ‘ර‘ යන්නෙන් හෝ රකාරාංශයෙන් පර ව ව, හ, ප, ව යන අකුරකින් පර ව යෙදෙන්නේ දන්තජ ‘න‘ කාරය...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
  දේශිය නර්තන හා බැදි වාද්‍ය භාන්ඩ ලෙස ගැට බෙරය , පහතරට බෙරය , දවුල , උඩැක්කිය හා රබාන දැක්විය හැක . ගැට බෙරය උඩරට නර්තන සම්ප්‍රදායට අයත් ප්‍රදාන අවනද්ද භාන්ඩය ලෙස ගැටබෙරය නොහොත් උඩරට බෙරය හැදින්විය හැකිය . මෙහි කද මැද ගැටයක් මෙන් වූ විශේෂ තත්වයක් ඇත...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
 සාරාංශකරණය  - 01 (  අධ්‍යාපන පොදු සහතික පත්‍ර සාමාන්‍ය පෙළ විභාගයේ සිංහල ප්‍රශ්න පත්‍රයේ දෙවන කොටස ට  ලකුණු 10ක් ) සිංහල ප්‍රශ්න පත්‍රය තුළ දෙවන කොටසේ තෙවන ප්‍රශ්නය ලෙස යෙදෙන්නේ සාරාංශකරණය ගැටළුවකි. එහි දී ඔබ ට දෙ...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
  සිංහල භාෂාව තුළ තත්සම තත්භව පද නිවැරදිව භාවිතා කරමු සිංහල භාෂාව තුළ පද බිහිවන අාතාරය අනුව එ්වා කොටස තුනකට බෙදා දක්වා අැත. එ්වා නම්, නිෂ්පණ්ණ පද තත්සම පද තත්භව පද   නිෂ්පණ්ණ පද වූ කලී සිංහල භාෂාව තුළ ම හට ගත් පද වේ. මෙම පද සිංහල භාෂාව තුළ පමණක් පවත්නා අත...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
සිංහල භාෂාව හා සාහිත්‍යය ප්‍රශ්න පත්‍රය - අධ්‍යාපන පොදු සහතික පත්‍ර සාමාන්‍ය පෙළ                         සැකැස්ම හා ලකුණු උපයන අයුරු 1 කොටස සිංහල ප්‍රශ්න පත්‍රය ප්‍රධාන කොටස්...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
සාමාන්‍ය පෙළ විචාර ලිවීම සතර කන් මන්ත්‍රණය   ප්‍රශ්නය: උම්මග්ග ජාතකයේ එන මහෞෂධ තියුණු නුවණක් ඇත්තෙකි. නිර්දිෂ්ට කොටසින් උදාහරණ 3ක් වත් දක්වමින් විමසන්න.   පන්සිය පනස් ජාතක පොත් වහන්සේ තුළ ඇතුළත් ව ඇති දීර්ඝතම ජාතක කථාව වන්නේ, උම්මග්ග ජාතකයයි. එහි බ...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
අ.පො. ස (සා. පෙළ) විචාර ලිවීමේදී සිහි ගබා ගත යුතු වැදගත් කරුණු   සාහිත්‍ය රසාස්වාදයේ විශේෂා අංගයක් වන්නේ එම සාහිත්‍ය කෘතිය පිළිබඳව විචාරය කිරිමයි. යම් සාහිත්‍ය නිර්මාණයක් පිළිබඳ විධිමත් හා බුද්ධිගෝචර විග්‍රහ කිරීමක් විචාරය කිරීමක් ලෙස හඳුන්වා දිය හැ...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
   10/11 ශ්‍රේණී සාහිත්‍ය රසාස්වාදය - ජාතික තොටිල්ල   ජාතික තොටිල්ල පද්‍ය පන්තියෙහි ඇස්. මහින්ද හිමියන් විසින් දරුවෙකුගේ චරිත සංවර්ධනයට අවශ්‍ය කරුණු සාර්ථක ලෙස ඉදිරිපත් කර ඇති ආකාරය පිළිබඳව ඇගැයීමක් කරන්න.       &n...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
      නිර්මාණාත්මක රචනා   කඳුකර අසිරිය   "කඳුකරයේ සීතලේ- මීදුම් සළු පාවෙලා........"             දෙසවන් පිනා යන ගීයක් මගේ මුවගට නැගේ. ඒ අන් වෙනකක් නිසා නොව කඳුකරයේ අසිරිය විඳ ගැනීමට මා ඇතුළු ...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
                                              ...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
අව්‍යය පද ‘ව්‍යය’ යන්නෙන් වෙනස් නොවන, වැය නොවන යන අර්ථය ලැබේ. ව්‍යය නොවන්නේ අව්‍යයි. එනිසා භාෂාවේ වැය නොවන පද ‘අව්‍යය පද’ ලෙස හඳුනා ගත හැකිය. අව්‍යය පද කොටස් දෙකකට බෙදා දැක්විය හැකිය. නිපාත උපසර්ග අව්‍යය පද පද ලෙසවත...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
අතීතයේ සිට අපේ මුතුන් මිත්තන් තම සිතෙහි ජනිත වන හැගීමක් හාස්‍යද මුසු කර ව්‍යංග ලෙස ප්‍රකාශ කිරීමට යොදා ගත් අපූර්ව යෙදුම් විශේෂයකි මෙම ප්‍රස්තාව පිරුළු. අතීත ග්‍රාමය ජන සමාජය පිලිබඳ මොනවට කියාපාන මෙම යෙදුම් වර්තමානයේ වුවද බහුලව භාව...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
අඳුර = අන්ධකාරය, කළුවර රැය = රාත්‍රිය ගම = ගම්මානය ආදරය = සෙනෙහස දිනය = දවස විශාල = ලොකු, විසල් ගවයා = හරකා යුද්ධය = සංග්‍රාමය, සටන කම්මැළි = අලස යාළුවා = මිතුරා, සකි, සබඳ, මිත්‍රයා පුදුමය = විස්මය භය = බිය ළඟ = ආසන්න, සමීප ශක්තිය = සවිය පාසල = සිප්හල, වි...
සාමාන්‍යපෙළ - සිංහල
සිංහල වර්ණ මාලාව ස්වර (පණකුරු ) අ ආ ඇ ඈ ඉ ඊ උ ඌ ඍ ඎ එ ඒ ඓ ඔ ඕ ඖ (අං අඃ) ව්‍යාංජනාක්ෂර (ගතකුරු) ක ඛ ග ඝ ඞ ඟ ච ඡ ඦ ඣ ඤ ඦ ට ඨ ඩ ඪ ණ ඬ ත ථ ද ධ න ඳ ප ඵ බ භ ම ඹ ය ර ල ව ශ ෂ ස හ ළ ෆ අකුරු වර්ග කණ්ඨජ(උගුරෙන්) අ ආ ක ඛ ග ඝ ඞ හ ඟ තාලුජ (තල්ලෙන්) ඉ ඊ ච ඡ ජ ඣ ඤ ය ශ...
Uthpala Indunil

සාමාන්‍යපෙළ සිංහල

අනෙකුත් ලිපි
උසස්පෙළ - ව්‍යාපාර අධ්‍යයනය
අවදානම් අවම කිරීමට භාවිතා කරනු ලබන ශිල්පීය ක්රමයන් අවදානම් තුන කිරීමට බොහෝ ශිල්පීය ක්රමයන් ඇත. මෙම ශිල්පීය ක්රමයන් කණ්ඩ හතරකට සාරාංශ ගත කළ හැකිය. * අවදානම් ...

උසස්පෙළ - ව්‍යාපාර අධ්‍යයනය
ව්යාපාර අරමුණු වලට බලපානු ලබන අවදානම්. අවදානම් කලමනාකරණයේ වැදගත්කම. විවිධ ව්යාපාර සංවිධාන සහ ඒවායේ අරමුණ පිළිබඳව මෙම පාඨමාලාවේ පළමු පාඨමාලාව පළමුවන පරිච්ඡේදය තුළ අප විසින් සාකච්ඡා කර ...

උසස්පෙළ - ආර්ථික විද්‍යාව
උසස් පෙළ-ආර්ථික විද්යාව - ජාතික ගිණුම් - වියදම් ප්රවේශය කලින් ලිපිවලින් අපි,නිමැවුම් හා ආදායම් ප්රවේශය යටතේ ජාතික ගිණුම් සකස් කරා මතක ඇතිනේ.දැන් අපි වියදම් ප්රවේශය ගැන ...

උසස්පෙළ - ආර්ථික විද්‍යාව
උසස් පෙළ ආර්ථික විද්යාව - ජාතික ගිණුම් - ආදායම් ප්රවේශය ඔයාලට මතක ඇති අපි කලින් ලිපියෙන් කතා කරේ, ජාතික ගිණුම්වල එන නිමැවුම් ප්රවේශය ගැනනේ....දැන් අපි කතාකරමු ...

උසස්පෙළ - ගිණුම්කරණය
හවුල් ව්යාපාරයක් යනු කුමක්ද යන්න පිළිබදව 1890 හවුල් ආඡ්ඡාපනතේ සදහන් වී ඇති ආකාරයට මෙසේ දැක්විය හැකිය."ලාභ ඉපයීමේ අරමුණින් යම් ව්යාපාර කටයුත්තක් කරගෙන යන පුද්ගලයන් අතර ...

උසස්පෙළ - ව්‍යාපාර අධ්‍යයනය
කොළඹ කොටස් හුවමාරුවේ ලේඛනගත වී ඇති සීමිත පොදු සමාගම් ලැයිස්තුගත සමාගම් ලෙස හඳුන්වයි. එනම් කොටස් වෙළඳපොළේ කොටස් හා ණයකර ගනුදෙනු කිරීම සඳහා අවසර ලත් සීමා ...

උසස්පෙළ - ව්‍යාපාර අධ්‍යයනය
ලැයිස්තුගත සමාගම් වල කොටස් ණයකර ආදී සුරැකුම්පත් මිලට ගැනීම හා විකිණීම සිදුවන ස්ථානය හෝ අවකාශය කොටස් වෙළඳපොළයි කොටස් වෙළඳපොළ ප්රධාන කොටස් 02 කි. ප්රාථමික කොටස් වෙළඳපොළ ( ...

උසස්පෙළ - ව්‍යාපාර අධ්‍යයනය
දිගුකාලීන ප්රාග්ධන අවශ්යතා සපුරාලීම සඳහා සංවිධානය වූ වෙළඳපොළප්රාග්ධන වෙළඳපොළයි. මෙහි වර්ෂයකට වඩා වැඩි කාලයකින් පරිණත වන මූල්ය උපකරණ ගනුදෙනු වේ. ශ්රී ලංකාවේ ප්රාග්ධන වෙළඳපොලේ උප වෙළඳපොළ ...

උසස්පෙළ - ව්‍යාපාර අධ්‍යයනය
මුදල් වෙළඳපොළ කෙටි කාලීන අරමුදල් අවශ්යතා සපුරාලන ආයතන වලින් සමන්විත වෙන වෙළඳපොළයිඑනම්,වර්ෂයක් හෝ ඊට අඩු කාලයකින් පරිණත වන මූල්ය උපකරණ ආශ්රිතව වන මූල්ය උපකරණ ආශ්රිතව ගණුදෙනු ...

උසස්පෙළ - ව්‍යාපාර අධ්‍යයනය
මූල්ය පද්ධතික් යනු ආර්ථිකයක මූල්ය තීරණ ක්රියාත්මක කිරීමේ නිරතව සිටින මූල්ය වෙළඳපොළ මූල්ය ආයතනල මූල්ය උපකරණ සහ මූල්ය යටිතල පහසුකම් යනාදියෙන් සමන්විත පද්ධතිය යි. මූල්ය පද්ධතිය ...