කතකලි වේශ නිරූපණය


අනෙක් සියලු ම නර්තනාංග වලට වඩා කතකලි නර්තනයෙහි කැපී පෙනෙන වෙනස්කම වන්නේ එකී නර්තනයට ආවේණික වූ වෙස් ගැන්වීමේ ශිල්ප ක්‍රමයයි.අතිශයින් ම සංකිර්ණ වූත්, කලාත්මක වූත්, දුෂ්කර වූත් මෙකී වෙස් ගැන්වීම සදහා ගතවන කාලවේලාව ද බොහෝ ය. ඇතැම් වෙස් ගැන්වීම් සදහා පැය දෙක තුනක කාලයක් ගත වන හෙයින් මෙය අතිශය වෙහෙස කර කටයුත්තක් ලෙස සැලකිය හැකි ය. එසේ වුවත් එමගින් මැවෙන සුන්දරත්වය, වර්ණනා විෂයාක්‍රාන්ත ය. කතකලි වෙස් ගැන්වීම ප්‍රධාන වශයෙන් චරිතාංග පහකට බෙදා දැක්විය හැකි ය.

1. පච්චා

2. කත්ති

3. තාඩි

4. කාරි

5. මිනික්කු

1.පච්චා

මෙකී වෙස් ගැන්වීමේ දී කොළ වර්ණය මූලික කොට ගන්නා හෙයින් “පච්චා” යන නම එය හැදින්වීමට ව්‍යවහාර කෙරෙයි. රජ, දේව සහ යුද්ධ වීරයන්ගේ චරිත පච්චා ක්‍රමය අනුව වෙස් ගන්වන චරිත විශේෂයන් ය. විෂ්ණු, විෂ්ණු අවතාර, ක්‍රිෂ්ණා, රාමා ලෂ්මන්, කුස වැනි චරිත වෙස් ගැන්වීමට මෙම ක්‍රමය යොදා ගනී. මුහුණ කොළ පැහැයෙන් වර්ණවත් කර ඇස් හා ඇහිබැම වටා කළු පැහැය අලේප කිරීමත්, දෙතොල් රත් පැහැ ගන්වා චුට්ට් නම් සුදු පැහැති හාල් පිටි බදාමායෙන් කම්මුල් දෙපස සිට නිකට දක්වා දෙපසට විහිදී ගිය පැතලි තට්ටුවක් මගින් වෙස් මුහුණක ආකෘතියක් ලෙස පෙනෙන සේ මුහුණ සකස් කිරීම මෙහි විශේෂ ලක්ෂණය යි. නළල මත නාසය මුදුනතින් දෙපසට විහිදෙන සේ සුදු ආලේපනය කර ඒ මැදින් තිලකයක් තබනු ලැබේ. මෙසේ මුහුණ වෙස් ගන්වා “කේෂාභරම් කිරීට” ශිර්ෂාභරණය පැළද වීමෙන් වෙස් ගැන්වීම සමාප්ත කෙරෙයි.                                 

2.කත්ති

බලය, අහංකාරය, මානය  හා උද්දච්ච බව ආදී ලක්ෂණයන් මෙන් ම නපුරු බව සංකේතවත් කරන චරිත වෙස් ගැන්වීමට කත්ති ක්‍රමය භාවිතා කරයි. මෙකී චරිතයන් ප්‍රතිපාර්ෂවීය වීර චරිතයන් ලෙස ද හැදින්විය හැකි ය. කත්ති යන්නෙහි වචනාර්ථය වන්නේ “පිහිය” යන අරුතයි. මුහුණෙහි යොදන රේඛා සටහන් වලින් සීමා වූ වර්ණවත් කොටසෙහි හැඩය වක් වූ පිහියක හැඩය ගන්නා හෙයින් උක්ත නාමය මෙම වෙස් ගැන්වීමේ ක්‍රමය හැදින්වීම සදහා යොදාගන්නා බවට මතයක් පවතී. නාසයේ දෙකෙළවරින් රතු පැහැය යොදාගෙන කළ දැති සහිත පිහියක ආකෘතිය ගත් පුළුල් සලකුණු දෙකක් උඩු රැවුලක් මෙන් නළල දෙසට විහිදෙයි. ඇහිබැම වටා ද සුදු පැහැයෙන් බාහිර රේඛා සලකුණු කර ඇත. “චුටි පුවා” නමින් හැදින්වෙන පිටි බෝලයක් නාසයේ යටි කෙළවරෙහි ද, එවැනි තවත් බෝලයක් නළල මැද තිලකයක් ලෙසින් යොදා ඇත.

3.තාඩි

වචනාර්ථය ගත් කළ තාඩි යන්නෙහි අර්ථය “රැවුල” යන්නයි. මෙකි ආකාරයෙන් වෙස් ගන්වනු සදහා රැවුල් යෙදීම සම්ප්‍රදායික ලක්ෂණයක් වන හෙයින් එකී නාමය මෙයට ව්‍යවහාර කරන ලද බව පෙනේ. තාඩි වෙස් ගැන්වීම ප්‍රභේද 3 කි.

1. වෙල්ලප්පු තාඩි හෙවත් සුදු රැවුල්

2. චුවන්නා තාඩි හෙවත් රතු රැවුල්

3. කරුප්පු තාඩි හෙවත් කළු රැවුල්

4.කාරි

මෙම වෙස් ගැන්වීම යොදාගනු ලබන්නේ රාක්ෂ සහ යක්ෂ කාන්තා චරිත හැදින්වීම සදහා ය. රාවණාගේ නැගෙණිය ලෙස සලකනු ලබන සුපර්නිකා වැනි චරිත මෙම ක්‍රමය අනුව වෙස් ගන්වයි. මුහුණ සදහා තද කළු වර්ණය යොදන අතර ඒ මත රතු සහ සුදු පැහැති ලප යොදනු ලැබේ. හිස මතින් කුඩා වී ක්‍රමයෙන් වට ප්‍රමාණය විශාල වන බාල්දියක් හැඩති ‘මුටි’ නම් වූ ශීර්ෂ පලදනාවක් මෙහි යොදා ගැනෙයි.

5.මිනික්කු

මුනිවරුන්, බ්‍රාහ්මනයින්, දූතයන් මෙකී ක්‍රමයට අනුව වෙස් ගන්වන අතර ස්ත්‍රී පුරුෂ දෙපිරිස සදහා ම යොදාගන්නා අතර මුහුණට යොදන වර්ණය රතු මිශ්‍ර කහ පැහැයක් ගනී. නායිකාවන්, දාසීන්, සුන්දර කාන්තාවන් ආදී කොට ඇති කාන්තා චරිත මෙකී ක්‍රමය උපයෝගී කොට ගනී.මිනික්කු වේශ නිරූපණයේ දී ඇහිබැම කාල වර්ණයෙන් අලේප කරනු ලබන අතර තොල් රතු පැහැයක් ගනී. පිරිමි චරිත වල දී රිදී පැහැති “නියපොතු” කට්ටලයක් ද යොදා ගනී.






13-වසර - නර්තනය_සිංහල
  දේශීය නර්තනයෙහි නව ප්‍රවනතාවයන් කෙරෙහි බලපෑ තවත් ප්‍රධාන සාධකයක් වන්නේ තාක්ෂණික හා විද්‍යාත්මක පරිවර්තනයයි. සාම්ප්‍රදායික රඟමඩලෙහි පන්දම් එළියෙන් නැතහොත් විලක්කු ආලෝකයෙන් එළිමහන් රඟමඩලක රඟ දැක්වූ දේශීය නර්තනය තාක්ෂණික දියුණුවත් සමගම ගෘහස්ත වේදිකා...
13-වසර - නර්තනය_සිංහල
චිත්‍ර කලාව නර්තනයත් සමග සමගාමීව පවත්නා වූ විෂයකි. සාම්ප්‍රදායික ශාන්තිකර්ම හා බැදි සැරසිලි කලාවට අදාළ සියලු ම අංගෝපාංග නියෝජනය කරයි. රංග භූමි අලංකරණය සදහා යොදා ගනු ලබන සියලුම සැරසිලි කලාත්මක නිර්මාණයෝ වෙති. කෙසෙල් පතුරු ලී මැස්ස මත බැදීමේ සිට විවිධ සැරසිලි ආකෘත...
13-වසර - නර්තනය_සිංහල
  කොහොඹා කංකාරිය ශාන්තිකර්මයෙහි එන ශාස්ත්‍රීය නර්තනාංගයක් වන අස්නේ නැටුම සාමූහික නර්තනාංගයකි. ගායනය සහිත ව නර්තනය කරනු ලබන මෙකී නර්තනාංගය සදහා කොහොඹා  කංරියට සහභාගි  වන සියලුම යක් දෙස්සන් සහභාගි වීම සම්ප්‍රදායික ලක්ෂණයක් වන අතර වෘත්තකර පථයක ගමන් ...
13-වසර - නර්තනය_සිංහල
  උඩරට, පහතරට සහ සබරගමු වශයෙන් ප්‍රචලිත ව පවතින දේශීය ශාන්තිකර්මයන්හි යොදා ගනු ලබන රංග භූමි ප්‍රතිශත වශයෙන් ම සමාන නොවූව ද ඒ අතර පොදු සාමාන්‍යයක් දක්නට ඇත. ඇතැම් අය පෙන්වා දෙන ආකාරයට අනුව ප්‍රචලිත භාවිතයෙහි ගැමි නාටක ලෙස හදුන්වන කෝලම් සහ සොකරි නාටක...
13-වසර - නර්තනය_සිංහල
අනෙක් සියලු ම නර්තනාංග වලට වඩා කතකලි නර්තනයෙහි කැපී පෙනෙන වෙනස්කම වන්නේ එකී නර්තනයට ආවේණික වූ වෙස් ගැන්වීමේ ශිල්ප ක්‍රමයයි.අතිශයින් ම සංකිර්ණ වූත්, කලාත්මක වූත්, දුෂ්කර වූත් මෙකී වෙස් ගැන්වීම සදහා ගතවන කාලවේලාව ද බොහෝ ය. ඇතැම් වෙස් ගැන්වීම් සදහා පැය දෙක තුනක කාලයක් ...
13-වසර - නර්තනය_සිංහල
            ඉන්දියාවේ ප්‍රධාන නර්තන සාම්ප්‍රධායන් අතරින් උත්තර භාරතිය නර්තන සාම්ප්‍රධායක් ලෙස ප්‍රචලිත වීමට මෙයට ද ඉන්දියානු ආගමික පසුබිම ගැඹුරින් බලපා ඇත. ඒ අනුව ඉන්දියාවේ “රාමායනය, මහාභාරතය” වැනි වීර කාව්‍...
13-වසර - නර්තනය_සිංහල
                                                කතකලි නර්තනය කතකලි නර්තනය වූ කලි භාරතයේ අනෙකුත් නර්තන සම්ප්‍රදායන් තුනෙන් ම සුවිශේෂී ව විකාශය වී ...
kelum priyadarshana

13-වසර නර්තනය (සිංහල)

අනෙකුත් ලිපි
සාමාන්‍යපෙළ - නර්තනය (සිංහල)
වන්නම් දහ අට රාග තමයි පවසන්නේ - කවි සිංද කියන්නේ තොන්නන් තරිකිට වන්නන් දහ අට දන්නේ - මේ සැටි පවසන්නේ පලමුව ගාහක වන්නමටයි පවසන්නේ - පිළිවෙළ අහපන්නේ දෙවනුව ...

12-වසර - ජෛව පද්ධති තාක්ෂණවේදය
ශාක ප්රචාරණය ශාක සජිවී නිසා ප්රජනනය මගින් නව පරම්පරා ඇති කරයි.ලිංගික ප්රජනනය මගින් ඇතැම් ශාක පුෂ්පීකරණය ...

උසස්පෙළ - ව්‍යාපාර අධ්‍යයනය
ව්යාපාර ගති ලක්ෂණ 1 විකුණුම් හෝ හුවමාරු වීම් සිදු වීම2 භාණ්ඩ හා සේවා ගනුදෙනු සිදු වීම3 ගනුදෙනු අඛණ්ඩ ව සිදු වීම4 ලාභයෙන් අභිපේ්ර්්රරණය වීම5 අවදානමක් තිබීම6 ...

උසස්පෙළ - ව්‍යාපාර අධ්‍යයනය
ව්යවසායකත්වයේ ප්රවණතා  ගෝලීය ව්යවසායකත්වය සමාජයීය ව්යවසායකත්වය හරිත ව්යවසායකත්වය අභ්යන්තර ව්යවසායකත්වය ගෝලීය ව්යවසායකත්වය ගෝලීය වශයෙන් වෙළෙඳාමේ යෙදීමයි. එනම්, ලෝකයේ කුමන ස්ථානයක සිටිය ද, තාක්ෂණය භාවිතයෙන් ලෝකයේ වෙනත් ඕනෑ ...

12-වසර - ගිණුම්කරණය
යම් ව්යාපාරයක් පිළිබඳ උනන්දුවක් දක්වන පාර්ශව රාශියක් දක්නට ලැබේ. එම පාර්ශවයන්ට තීරණ ගැනීමට එම ව්යාපාරයේ තොරතුරු අවශ්ය වේ. එම පාර්ශවයන්ට අවශ්ය තොරතුරු සන්නිවේදනය කරනු ලබන්නේ ...

7-වසර - ඉතිහාසය
ලෝකයේ පැරණි ශිෂ්ඨාචාර අප ලෝකයේ පැරණි ශිෂ්ඨාචාර බොහොමයක් ඇත නමුත් 7 ශ්රේණිය මෙම පාඩම සදහා එම ශිෂ්ඨාචාර වලින් ප්රධාන ශිෂ්ඨාචාර 2ක් මේ සදහා ඉදිරිපත් කොට ඇත.එනම්, ග්රීක ...

සාමාන්‍යපෙළ - තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණය
බහු මාධ්ය තාක්ෂණය යොදා ගනිමින් සරල වෙබ් අඩවි නිර්මාණය 4 වන කොටස HTML (Hyper Text Markup Language) HTML යනු අන්තර්ජාලයේ www (wold wide web) පිටු සැකසීම සඳහා භාවිතා ...

සාමාන්‍යපෙළ - තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණය
බහු මාධ්ය තාක්ෂණය යොදා ගනිමින් සරල වෙබ් අඩවි නිර්මාණය 3 වන කොටස මාධ්ය සම්පත් තොරා ගැනීම වෙබ් අඩවියකට ඇතුළත් කිරීම සඳහා විවිධ රූප, ශබ්ද, වීඩියෝ, ...

12-වසර - ජනමාධ්‍ය
සන්නිවේදනයේ මූලිකාංග සන්නිවේදනය තේරුම් ගැනිමටත් එය සාර්ථකව ක්රියාත්මක කිරීමටත් එකි ක්රියාවලියේ අන්තර්ගත මූලිකාංග මොනවාද යන්න පැහැදිලිව අවබෝධ කර ගැනිම අතිශය වැදගත් වූවකි.එසේම එකී අංග ඉහල ගුණත්වයකින් ...

උසස්පෙළ - තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණය
ආයුබෝවන් මෙම ලිපිය මගින් මම අද ඔබත් සමග බෙදාගන්න යන්නේ Windows පරිගණක සදහා භාවිතා කල හැකි Screen Recorders ගැනයි. මෙහිදී එම Screen Recorder එක මිලදීගත ...