උසස්පෙළ ආර්ථික විද්‍යාව නිදහසින් පසු ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකයේ ක්‍රියාකාරිත්වය
ශ්‍රි ලංකා ආර්ථිකයේ දළ දේශීය නිෂ්පාදිතය හා සේවා නියුක්තියේ ආංශික සංයුතිය
පාඩම.
ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථික වර්ධනය
ආංශික දායකත්වය
  • ශ්‍රී ලංකාවේ දළ දේශීය නිෂ්පාදිතය ජනලේඛන හා සංඛ්‍යාලේඛන දෙපාර්තමේන්තුව අංශ 13 කට වර්ග කර ඇති බව.
  • එම අංශයන් ප්‍රධාන වශයෙන් කෘෂිකාර්මික, කාර්මික හා සේවා යන ක්ෂේත්‍ර ඔස්සේ සකස්කර ඇති බව.
  • දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයේ ආංශික සංයුතිය කෘෂිකාර්මික, කාර්මික හා සේවා යන ක්ෂේත්‍රවලින් සමන්විත වී ඇති බව.
  • නිදහසින් පසු ශ්‍රී ලංකාවේ එක් එක් කාලවකවානු තුළ දී ආංශික දායකත්වය ක්‍රමයෙන් වෙනස් වී ඇති අතර මේ සඳහා නිදසුන් පහත දැක්වෙන බව.
වර්ෂය කෘෂිකාර්මික අංශය කාර්මික අංශය සේවා අංශය
1950 46.3% 16.9% 36.9%
1970 28.3% 23.8% 47.9%
1980 27.6% 29.6% 42.8%
2000 19.9% 27.3% 52.8%
2009 12.6% 29.7% 57.7%
  • රටක ශ්‍රම බලකායෙන් කොතරම් ප්‍රමාණයක් කෘෂිකාර්මික, කාර්මික හා සේවා අංශයේ නියැලෙනවා ද යන්න සේවා නියුක්ති ආංශික දායකත්වයෙන් දැක්වෙන බව.

නිදහසින් පසු ශ්‍රී ලංකාවේ සේවා නියුක්ති ආංශික දායකත්වය සඳහා නිදසුන් පහත දැක්වෙන බව.

වර්ෂය කෘෂිකාර්මික අංශය සේවා නියුක්තිය කාර්මික අංශය සේවා නියුක්තිය සේවා අංශය සේවා නියුක්තිය
1953 53% 13% 34%
1977 46% 14% 40%
1996 38% 22% 40%
2008 32% 26.3% 41%
  • කාර්මික හා සේවා අංශය ක්‍රමයෙන් ප්‍රසාරණය වනවිට ශ්‍රම බලකායෙන් ඒ සඳහා දරනු ලබන සහභාගීත්වය ද වෙනස්වන බව.
  • රටක ආර්ථික වර්ධනය සමග එරට ජනතාවගේ ආදායම් තත්ත්වය ද ඉහළ ගොස් කෘෂිකාර්මික අංශයේ වැදගත්කම කාර්මික හා සේවා අංශයට නැඹුරු වී ඇති බව.
  • රටක සංවර්ධනය වැඩිවන විට කෘෂිකාර්මික අංශයට වඩා කාර්මික හා සේවා අංශවල ව්‍යුහාත්මක වෙනස්කම් සිදුවන බව.
  • මේ සඳහා රාජ්‍ය අංශය සහ පෞද්ගලික අංශය ද දායකවන ආකාරය අනුව එහි සහභාගීත්වය තීරණය වී ඇති බව.
නිදහසින් පසු ශ්‍රී ලංකාවේ මුළු සම්පත් සහ එහි උපයෝජනය
පාඩම.
ශ්‍රී ලංකාවේ සම්පත් සංයුතිය
දළ දේශීය නිෂ්පාදිතය සහ භාණ්ඩ හා සේවා

ශ්‍රී ලංකාවේ මුළු සම්පත් සංයුතිය දළ දේශීය නිෂ්පාදිතය සහ භාණ්ඩ හා සේවා ආනයනවලින් සමන්විත බව.

නිදහසින් පසු ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකයේ දළ දේශීය නිෂ්පාදිතය හා ආනයන ව්‍යුහයේ වෙනස්කම් තුළින් මුළු සම්පත් එක් එක් කාලවකවානු තුළ වෙනස් වූ අතර ඒ සඳහා නිදසුන් පහත දැක්වෙන බව.

වර්ෂය  දළ දේශීය නිෂ්පාදිතය  භාණ්ඩ හා සේවා ආනයන
2005 64.3% 35.7%
2006 70.9% 29.1%
2009 78.2% 21.8%

රටක මුළු සම්පත් ප්‍රමාණය වැඩිකර ගැනීම සඳහා දළ දේශීය නිෂ්පාදිතය ඉහළ නංවා ගැනීම සඳහා ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති හා නව උපාය මාර්ග භාවිත කර ඇති බව.

ශ්‍රී ලංකාවේ මුළු සම්පත් උපයෝජනය පරිභෝජනය, ආයෝජනය සහ භාණ්ඩ හා සේවා අපනයන වලින් සමන්විත බව.

නිදහසින් පසු ශ්‍රී ලංකාවේ මුළු සම්පත් උපයෝජනය එක් එක් කාලවකවානු තුළ වෙනස් වූ ආකාරය පහත දැක්වෙන බව.

වර්ෂය පරිභෝජනය ආයෝජනය භාණ්ඩ හා සේවා අපනයන
2005 58% 20% 22%
2006 58.8% 37.5% 21.3%
2009 64.1% 19.2% 16.7%
  • ශ්‍රී ලංකාවේ ජාතික ඉතිරි කිරීම්, දේශීය ඉතිරි කිරීම්වලින් සහ විදේශීය ඉතිරි කිරීම්වලින් සමන්විත බව.
  • පෞද්ගලික හා රාජ්‍ය ඉතිරි කිරීම්වලින් දේශීය ඉතිරි කිරීම් සමන්විත බව.
  • විදේශ ශුද්ධ සාධක ආදායම සහ විදේශ ශුද්ධ පෞද්ගලික සංක්‍රාමවලින් විදේශීය ඉතිරි කිරීම් සමන්විත බව.

ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිරි කිරීම් පිළිබඳ තොරතුරු සඳහා නිදසුන් පහත දැක්වෙන බව.

වර්ෂය  දේශීය ඉතිරි කිරීම්  විදේශීය ඉතිරි කිරීම්  ජාතික ඉතිරි කිරීම් 
2001 15.8% 4.5% 20.3%
2006 17.3% 6.1% 23.4%
2009 18% 5.9% 23.9%

රටක ජාතික ඉතුරුම් වර්ධනය කර ගැනීම සඳහා විදේශ ශුද්ධ පෞද්ගලික සංක්‍රාම වර්ධනය කර ගත යුතු බව.

රටක දේශීය ඉතුරුම් හා ජාතික ඉතුරුම් වර්ධනය කර ගැනීමෙන් ආයෝජන තත්ත්වය ඉහළ යන බව හා ආර්ථික වර්ධනයට ඉන් සුවිශේෂී දායකත්වයක් ලබා දිය හැකි බව.

නිදහසින් පසු ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථික වර්ධන රටාවේ සුවිශේෂී කාලවකවානු පහත දැක්වෙන පරිදි වකවානු දෙකක් යටතේ පෙන්විය හැකි බව.

  • වර්ෂ 1948 සිට 1977 දක්වා කාලවකවානුව
  • වර්ෂ 1977 න් පසු කාලවකවානුව

වර්ෂ 1948 සිට 1977 දක්වා කාලවකවානුව තුළ ආර්ථික වර්ධනය සඳහා රජය වැඩි දායකත්වයක් ලබා දුන් අතර රාජ්‍ය කේන්ද්‍රීය ආර්ථිකයක් පැවති බව.

වර්ෂ 1948 සිට 1977 දක්වා කාලවකවානුව තුළ ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථික වර්ධනය සඳහා අනුගමනය කළ ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති පහත දැක්වෙන ලෙස සාරාංශ කළ හැකි බව.

  • වර්ෂ 1948 සිට 1959 දක්වා යටත් විජිත නිදහස් ආර්ථික ප්‍රතිපත්තිය
  • වර්ෂ 1960 සිට 1977 දක්වා අභ්‍යන්තරාවලෝකන ආර්ථික ප්‍රතිපත්තිය (ආනයන ආදේශන හා සුභසාධන ආර්ථිකය)

වර්ෂ 1977 දී ශ්‍රී ලංකාවේ එතෙක් පැවති අභ්‍යන්තරාවලෝකන ආර්ථික ප්‍රතිපත්තිය වෙනුවට බාහිරාවලෝකන ආර්ථික ප්‍රතිපත්තිය හෙවත් විවෘත ආර්ථික ප්‍රතිපත්තිය හඳුන්වා දුන් බව.

බාහිරාවලෝකන ආර්ථික ප්‍රතිපත්තිය යටතේ රජයේ කාර්යභාරය සීමා වූ අතර විදේශ වෙළෙදාම හා සම්බන්ධ ව පැවති සීමාවන් ද ඉවත් කළ බව.

ශ්‍රී ලංකාවේ කෘෂිකාර්මික අංශය හා සම්බන්ධ විවාදිත කරුණු
පාඩම.
කෘෂිකර්මාන්තය
ශ්‍රී ලංකාවේ කෘෂිකර්මාන්තය
  • වර්ෂ 1977ට පෙර ශ්‍රී ලංකාවේ කෘෂිකර්මාන්තයට ප්‍රබල ස්ථානයක් හිමි වු බව.
  • ජාතික නිෂ්පාදනයෙන් අඩකට පමණ දායකත්වය කෘෂිකාර්මාන්තයෙන් ලැබුණු බව.
  • වර්ෂ 1977ට පෙර පැවති රාජ්‍ය කේන්ද්‍රීය ආර්ථික ප්‍රතිපත්තිය තුළ සාමාන්‍ය වශයෙන් ග්‍රාමීය අංශයේ ආහාර බෝග වගාවන්ට හා වී ගොවිතැන ආදියට යොමු වු බව.

දළ දේශීය නිෂ්පාදනයට දේශීය කෘෂිකාර්මික අංශයේ දායකත්වය ක්‍රමයෙන් අඩු වූ බව.

නිදසුන් :

  • 1950 වර්ෂයේ දී දළ දේශීය නිෂ්පාදනයට කෘෂි අංශයේ දායකත්වය 46.3%ක් පැවති අතර 2009 වර්ෂයේ දී එය 12.6%ක් දක්වා අඩු ව ඇත.

වර්තමානයේ කෘෂි අංශයේ වැඩිම දායකත්වය එළවළු, පළතුරු ආදීයෙන් සැදුම් ලත් වෙනත් බෝගවලින් ලැබෙන බව.

දෙවන හා තෙවන ස්ථාන හිමිවන්නේ පිළිවෙලින් වී හා වැවිලි බෝගවලට බව.

දේශීය කෘෂිකර්මාන්තයේ පවතින ගැටළු වලට නිදසුන් පහත දැක්වෙන බව.

  • කෘෂිභෝග ආනයනය කිරීම නිසා දේශීය කෘෂිකර්මාන්තයට ගැටළු ඇතිවීම
  • කෘෂි යෙදවුම්වල මිල ඉහළ යාම
  • දුර්වල ජල කළමනාකරණය, උසස් වර්ගයේ බීජ නො ලැබීම සහ කෘමි උවදුරු ආදි ගැටළු
  • ඉඩම් කැබලි වීම සහ අද ගොවි අයිතියේ ගැටළු
  • අලෙවිය පිළිබඳ ගැටළු, පෙර අස්වනු හා පසු අස්වනු හානි ආදිය
  • වැවිලි බෝග සඳහා ඉඩම් බහුල වශයෙන් යොදාගැනීම

දේශීය කෘෂි අංශය නැංවීමට මෑත දී ගෙන ඇති ප්‍රතිපත්තිමය උපාය මාර්ගවලට නිදසුන් පහත දැක්වෙන බව.

  • කෘෂිකර්මාන්තයට යොදා ගන්නා ශිල්ප ඥානය වැඩි දියුණු කිරීමට කටයුතු කිරීම
  • ව්‍යාප්ති සේවාව ශක්තිමත් කිරීම
  • පෞද්ගලික ව්‍යවසායන් ශක්තිමත් කිරීම
  • ආහාර සැකසීම් තාක්ෂණය දියුණු කිරීම
  • පළතුරු හා මල් වගාව දියුණු කිරීම
  • දේශීය කිරි නිෂ්පාදනය නගා සිටුවීම
  • කෘෂිකර්මයට අදාළ තොරතුරු තාක්ෂණය ග්‍රාමීය මට්ටමින් ව්‍යාප්ත කරවීම
  • සම්පත් සුරැකීම

වැවිලි භෝග අංශය නැංවීමට මෑත දී ගෙන ඇති පියවරවලට නිදසුන් පහත දැක්වෙන බව.

  • වැවිලි කර්මාන්තයේ සංවර්ධනයට ජාතික සැලැස්මක් පිළියෙළ කිරීම
  • තේ, පොල්, රබර් වැවිලි බෝග සංවර්ධනයට සක්‍රීය අරමුදලක් ස්ථාපනය කිරීම
  • පොහොර සහනාධාරය ලබාදීම

කෘෂිකර්මාන්තය ආශ්‍රිත කාර්මාන්තවලට නිදසුන් පහත පරිදි දැක්විය හැකි බව.

  • පොල් ආශ්‍රිත කර්මාන්ත
    • පොල් තෙල් නිෂ්පාදනය
    • කොප්පරා නිෂ්පාදනය
    • කොහු ආශ්‍රිත නිපැයුම්
  • කිරි ආශ්‍රිත කර්මාන්ත
    • යෝගට් නිෂ්පාදනය
    • අයිස්ක්‍රීම් නිෂ්පාදනය
    • මුදවපු කිරි නිෂ්පාදනය
  • රබර් ආශ්‍රීත කර්මාන්ත
    • ටයර් නිෂ්පාදනය
    • මෙට්ට නිෂ්පාදනය
    • ෂීට් රබර් නිෂ්පාදනය
ශ්‍රී ලංකාවේ කාර්මික අංශය හා සම්බන්ධිත විවාදිත කරුණු
පාඩම.
කාර්මික අංශයේ දායකත්වය
ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථික වර්ධනය

ශ්‍රී ලංකාවේ දළ දේශීය නිෂ්පාදනයේ ආංශික දායකත්වය අනුව කාර්මික අංශයේ නිෂ්පාදනයෙන් වෙනස් වී ඇති ආකාරය වකවානු තුනක් ආශ්‍රයෙන් පහත පරිදි වේ.

වකවානු කාර්මික අංශය
1950 - 1970 20% - 24%
1980 - 2000 30% - 27%
2000 - 2008 30% - 29%

මේ අනුව දළ වශයෙන් 30% ප්‍රමාණයක් කාර්මික අංශයේ දායකත්වයක් පවතින බව පෙනේ.

ශ්‍රී ලංකාවේ දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයේ ආංශික සංයුතියට අනුව කාර්මික අංශය උප අංශ හතරකට බෙදා ඇති බව දැක්වේ.

  • පතල් හා කැණීම්
  • නිෂ්පාදන කාර්මාන්ත
  • විදුලි බලය, ගෑස්, ජලය
  • ඉදි කිරීම් අංශය

ශ්‍රී ලංකාවේ කාර්මික අංශයේ 50% වැඩි ප්‍රතිශතයක් නිෂ්පාදන කර්මාන්ත සඳහා අයත් වන අතර නිෂ්පාදන කර්මාන්ත වර්ග කරන ජාත්‍යන්තර ප්‍රමිතියට අනුව ඉදිරියෙන් සිටින නිෂ්පාදන කර්මාන්ත මෙසේ පෙළ ගැස්විය හැකි වේ.

  • රෙදිපිළි, ඇඟළුම් හා සම් නිෂ්පාදන
  • ආහාර පාන වර්ග නිෂ්පාදනය
  • ප්ලාස්ටික්, රසායනික ද්‍රව්‍ය, ඛනිජ තෙල් හා රබර් නිෂ්පාදන
  • ලෝහ නොවන හා මූලික ලෝහ නිෂ්පාදන

ශ්‍රී ලංකාවේ කාර්මික අංශයේ සමස්ත කාර්ය සාධනය තුළ වරින් වර කාර්මික සංවර්ධනය සඳහා කාර්මික ප්‍රතිපත්ති ක්‍රියාත්මක වූ බව හා ක්‍රියාත්මක වන බව පෙනේ.

නිදසුන් :

  • ආනයන ආදේශන කර්මාන්ත දිරි ගැන්වීම
  • අපනයන අභිමුඛ කර්මාන්ත (විදේශ වෙළෙඳපොළ ඉලක්ක ගත අපනයන)
  • සුළු හා මධ්‍ය පරිමාණ කර්මාන්ත ප්‍රවර්ධනය කිරීම

කාර්මික අංශයේ වර්ධනය සඳහා රජය මගින් සිදු කොට ඇති ක්‍රියාමාර්ගවලට නිදසුන් පහත පරිදි දැක්විය හැකි වේ.

  • ගෝලීය වෙළෙඳපොළට ප්‍රවේශ වීමේ මාර්ග පුළුල් කිරීම
  • රජය විසින් පෞද්ගලික අංශය වෙත උසස් තාක්ෂණය භාවිතය සඳහා රාජ්‍ය මූල්‍ය දිරි ගැන්වීම් ලබා දීම
  • පෞද්ගලික හා රාජ්‍ය අංශයේ ඉලක්ක ගත දිරිගැන්වීම් තුළින් ආරම්භ කොට ඇති ප්‍රාදේශීය කාර්මීකරණ වැඩ සටහන් ඇති කිරීම

2006-2016 ශ්‍රී ලංකාවේ දස අවුරුදු කාර්මික සංවර්ධන සැලසුමේ අරමුණු පහත දැක්වෙන පරිදි වේ.

  • ශ්‍රී ලංකාවේ වැඩි ඵලදායීතාවයක් සඳහා තරගකාරී කර්මාන්ත ඇති කිරීම
  • ජාතික නව සොයා ගැනීම් තුළින් ප්‍රාදේශීය ව කර්මාන්ත ඇති කිරීම
  • ඉතාමත් සුළුවෙන් අරඹා ඇති ක්ෂුද්‍ර ව්‍යාපාර ප්‍රවර්ධනය කිරීම
  • ආයතනවල තරගකාරීත්වය දියුණු කිරීම සඳහා රජය මගින් යටිතල පහසුකම් සංවර්ධනය කිරීම
  • භූගෝලීය පදනම් මත කාර්මික පර්ෂද ප්‍රවර්ධනය කිරීම
  • විදේශ ප්‍රතිපත්තිය තුළ සෑම රටක් සමග සබඳතාවයෙන් සෘජු ආයෝජන ප්‍රවර්ධනය කිරීම

ක්ෂුද්‍ර ව්‍යවසායකයන් යනු කුඩා ප්‍රාග්ධනයක් යොදවා පවුලේ ශ්‍රමයම උපයෝගී කර ගනිමින් පවත්වා ගෙන යන ඉතාම සුළු ව්‍යාපාරයන් වේ.

ශ්‍රී ලංකාවේ කාර්මික අංශයේ වර්ධනයට ක්ෂුද්‍ර ව්‍යවසායකයන්ගේ දායකත්වය වැදගත් වේ.

ප්‍රාදේශීය පවතින ක්ෂුද්‍ර ව්‍යවසායකයන් දැනුවත් කරමින් ඔවුන්ට අවශ්‍ය රාජ්‍ය මූල්‍ය ප්‍රතිපාදන හා බැංකු ණය ලබා දීමට පියවර ගෙන ඇති බව පෙනේ.

ශ්‍රී ලංකාවේ සේවා අංශය හා සම්බන්ධ විවාදිත කරුණූ
පාඩම.
ආර්ථික සංවර්ධනය සහ සේවා අංශය
සේවා අංශයේ වැදගත්කම

ආර්ථික සංවර්ධන ක්‍රියාවලියට අනෙකුත් අංශවලට සාපේක්ෂ ව සේවා අංශයේ දායකත්වය වැඩි වී ඇති බව.

1950 වර්ෂයදී 34% කට දායක වූ සේවා අංශය 1977 වර්ෂයදි 46% දක්වා වර්ධනය වී 1991- 2000 දශකයේ 50% දක්වාත් 2009 වන විට 57.7% දක්වාත් වර්ධනය වී ඇති බව.

සේවා අංශය ආර්ථිකය තුළ ප්‍රසාරණය වෙමින් පවතින බව.

සේවා අංශය ප්‍රසාරණය වීමේ වැදගත්කම් පහත පරිදි දැක්විය හැකි බව.

  • රටක් ආර්ථික වශයෙන් වේගවත් වර්ධනයකට යනවිට සේවා සඳහා ඉල්ලුම් නම්‍යතාවය එකට වැඩි අගයක් ගන්නා නිසා සේවා අංශයේ දියුණුව ඇතිවීම
  • සේවා සඳහා අවශ්‍ය කරන ස්වභාවික සම්පත් ප්‍රමාණය අනෙක් අංශවලට සාපේක්ෂ ව ඉතාම අඩු නිසා ශ්‍රී ලංකාව වැනි කුඩා රටකට සේවා අංශයේ ප්‍රසාරණය වැදගත් වීම
  • තිරසාර සංවර්ධන සංකල්පයට අදාළ වූ ස්වභාවික ප්‍රාග්ධනය රැක ගැනීම නිසා ගෝලීයකරණ ක්‍රියාවලිය තුළ සේවා අංශය ප්‍රසාරණය වීමට ඉවහල් වීම ඉන් ඉහළ ප්‍රතිලාභ ලබා ගත හැකි වීම
  • කෘෂි හා කාර්මික අංශවලට සාපේක්ෂ ව සේවා අංශය ඉහළ ඵලදායීතාවක් වාර්තා කිරීම
  • වැඩිවෙමින් පවත්නා ජනගහනයට අවශ්‍ය ආදායම් ඉපයීමේ අවස්ථා ජනනය කිරීමට වැදගත් වීම
  • කෘෂි හා කාර්මික අංශය මත වත්කම් ජනනය කිරීමට කාර්යක්ෂම අංශය ලෙස සේවා අංශයෙන් වැදගත් දායකත්වයක් ලැබීම
  • නිෂ්පාදනය බෙදා හැරීම හා පරිභෝජනය යන අංශ සම්බන්ධීකරණය කරමින් ජනතාවගේ තේරීම් සැසි පුළුල් කිරීමට ඉවහල් වීම 129
  • ගණුදෙනු පිරිවැය අඩු කිරීමට සේවා අංශය දායකත්වය සැපයීම

ඉහළ ආර්ථික වර්ධනයක් හා ආර්ථික සංවර්ධනයක් ළඟා කර ගැනීම සඳහා කාර්යක්ෂම ආර්ථික යටිතල පහසුකම් පද්ධතියක් හා ශක්තිමත් නියාමන රාමුවක් පැවතීම පූර්ව අවශ්‍යතාවයක් බව.

යටිතල පහසුකම් ඉලක්ක කරගත් සේවාවන් ලෙස ප්‍රවාහන සේවා, විදුලි සංදේශ සේවා, ජල සම්පාදනය සහ බල ශක්තිය වැනි සේවා දැක්විය හැකි බව.

මෙම සේවා දියුණු කිරීම සඳහා විදේශීය ආධාර හා ආයෝජන ලබා ගැනීමේ අවශ්‍යතාවය ඇති බව.

යටිතල පහසුකම් සංවර්ධනය සඳහා රාජ්‍ය සහ පෞද්ගලික දෙඅංශයේ ම ආයෝජන ඉහළ දැමීමට රජය ක්‍රියාමාර්ග ගෙන ඇති බව.

කොළඹ මාතර අධිවේගී ගමන් මාර්ගය නිදසුන් ලෙස දැක්විය හැකි බව.

රජයේ දස අවුරුදු දැක්ම සංවර්ධන ප්‍රතිපත්ති රාමුව (2006 2016) ආර්ථික සංවර්ධනය වේගවත් කිරීම සඳහා යටිතල පහසුකම්වල වැදගත්කම තදින් ම අවධාරණය කර ඇති බව.

යටිතල පහසුකම් සංවර්ධනය සඳහා ව්‍යාපෘති රාශියක් ආරම්භ කිරීමට පියවර ගෙන ඇති අතර නිදසුන් ලෙස රන්දොර ජාතික යටිතල පහසුකම් සංකල්පය දැක්විය හැකි බව.

රන්දොර ජාතික යටිතල පහසුකම් සංවර්ධන ප්‍රවේශය යටතේ ලැබෙන පහසුකම්වලට නිදසුන් පහත සඳහන් වන බව.

  • වීරවිල ගුවන් තොටුපොළ
  • හම්බන්තොට වරාය සංකීර්ණය
  • හම්බන්තොට පරිපාලන සංකීර්ණය
  • දකුණු ප්‍රවාහන සංවර්ධන ව්‍යාපෘතිය
  • නොරොච්චෝලේ තාප විදුලි බලාගාරය
  • ඉහළ කොත්මලේ ජල විදුලි බලාගාරය
  • කෙරවලපිටිය ගල් අඟුරු බලාගාරය
  • මහ දඹුල්ල සංවර්ධනය
  • උතුරු මහා මාර්ගය
  • යාපනය ජල සම්පාදන යෝජනා ක්‍රමය
  • මහ කොළඹ ජලාපවහන පද්ධතිය ප්‍රතිසංස්කරණය

යටිතල පහසුකම් සැපයීම සඳහා රජය පෞද්ගලික අංශය විවිධ ක්‍රම යටතේ සම්බන්ධ කර ගන්නා අතර ඒවා සඳහා නිදසුන් පහත දැක්වෙන බව

  • ඉදිකිරීම මෙහෙයවීම සහ පැවරීම (BOT ක්‍රමය)
  • ඉදි කිරීම, හිමිකර ගැනීම සහ මෙහෙයවීම (BOO ක්‍රමය)
  • ඉදි කිරීම, හිමිකර ගැනීම, මෙහෙයවීම සහ පැවරීම (BOOT ක්‍රමය)
සමකාලීන ආර්ථික සිදුව්ම්
පාඩම.

සමකාලීනව දේශීය හා විදේශීයව සිදුවන සමාජ, දේශපාලන, ආර්ථික හා සංස්කෘතික වෙනස් වීම මෙරට ආර්ථිකයට බලපාන බව.

මෙම සමකාලීන ආර්ථික සිදුවීම් ප්‍රධාන වශයෙන් දේශීය හා ගෝලීය ලෙස වර්ග කළ හැකි බව.

දේශීය සමකාලීන ආර්ථික සිදුවීම්වලට නිදසුනක් ලෙස සුනාමි ව්‍යසනය දැක්විය හැකි බව.

ගෝලීය සමකාලීන ආර්ථික සිදුවීම්වලට නිදසුන් පහත පරිදි දැක්විය හැකි බව.

  • ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අර්බුදය
  • සහශ්‍ර සංවර්ධන අභිමතාර්ථ ලොවට හඳුන්වා දීම

දේශීය සමකාලීන ආර්ථික සිදුවීම් ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකයට හිතකර හා අහිතකර ආකාරයට බලපාන අතර එය පහත පරිදි නිදසුන් ඇසුරෙන් පැහැදිලි කළ හැකි බව.

සුනාමි ව්‍යසනය නිසා වෙරළ ආසන්න ප්‍රදේශවල යටිතල පහසුකම්, කර්මාන්ත, මිනිස් ජිවිත හා දේපල විනාශ වීම ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකයේ සංවර්ධනයට අහිතකර ලෙස බලපෑම්.

ගෝලීය සමකාලීන ආර්ථික සිදුවීම් ආර්ථිකයට හිතකර සහ අහිතකර ලෙස බලපෑම් කිරීමට හැකි බව එය පහත පරිදි නිදසුන් ඇසුරෙන් පෙන්විය හැකි බව.

විදේශීය වෙළෙඳපොළේ ඛනිජ තෙල් මිල ඉහළ යාම මෙරට ඛනිජ තෙල් මිල ඉහළ යාමට බලපෑ අතර එය ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකයට අහිතකර ලෙස බලපාන ලදී. (කාලීන වශයෙන් සිදු වී ඇති ආර්ථික සිදුවීම් නිදසුන් ලෙස ගෙන ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකයට